Man moet uitgestelde bruidsgave betalen ondanks khul-verweer
ECLI:NL:GHAMS:2026:3098, Gerechtshof Amsterdam, 03-11-2026, 200.365.443/01
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)uitgestelde bruidsgave naar Iraaks recht. Er is niet gebleken dat sprake is van een khul-echtscheiding.
Kern van de zaak
Een Iraaks echtpaar is in Nederland gescheiden. De vrouw vordert nakoming van het uitgestelde deel van de islamitische bruidsgave. De man weigert te betalen en stelt dat sprake is van een khul-echtscheiding, waarbij de vrouw afstand zou hebben gedaan van de bruidsgave.
Beslissing van de rechter
Het hoger beroep van de man is afgewezen en de beschikking van de rechtbank is bekrachtigd. De doorslaggevende reden is dat de man onvoldoende feiten en omstandigheden heeft aangevoerd om aan te tonen dat sprake was van een khul-echtscheiding, terwijl de stelplicht daarvoor op hem rustte.
Impactscore
LaagDe uitspraak betreft een individueel familierechtsgeschil en bevestigt bestaande regels over stelplicht en bewijslast; er worden geen nieuwe rechtsvragen beantwoord of fundamentele precedenten gesteld.
Belangrijkste punten
- 1Iraaks recht (WPS) is van toepassing op de bruidsgave; dit is door geen van partijen betwist.
- 2De bruidsgave is naar Iraaks recht een rechtsgeldige toezegging van de man aan de vrouw, opeisbaar bij echtscheiding.
- 3Bij een khul-echtscheiding (op initiatief vrouw, buiten wettelijke gronden) vervalt de plicht tot betaling van de bruidsgave; de bewijslast hiervoor rust op de man.
- 4De man heeft ook in hoger beroep onvoldoende gesteld om een khul-echtscheiding aannemelijk te maken.
- 5Artikel 46 lid 3 WPS bepaalt dat bij khul onderhandelingen over een vergoeding plaatsvinden, maar deze situatie doet zich hier niet voor.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak bevestigt dat bij een beroep op khul-echtscheiding als verweer tegen een vordering tot bruidsgave de stelplicht – en bij voldoende betwisting de bewijslast – op de verwerende partij (de man) rust. Dit verduidelijkt de procesrechtelijke positie bij geschillen over islamitisch familierecht in Nederland.
Praktische impact
De man dient het uitgestelde deel van de bruidsgave alsnog aan de vrouw te voldoen. Voor partijen in vergelijkbare situaties onderstreept dit dat een onvoldoende onderbouwd beroep op khul niet volstaat om betalingsverplichtingen uit de bruidsgave te ontlopen.
Onderwerp-impact
In geschillen over islamitische huwelijksvermogensrechtelijke aanspraken bij internationale echtscheidingen wordt bevestigd dat Nederlandse rechters buitenlands religieus familierecht toepassen en daarbij strenge eisen stellen aan de onderbouwing van verweren.
Samenvatting
Deze zaak betreft een geschil tussen voormalige Iraakse echtgenoten over de betaling van het uitgestelde deel van de islamitische bruidsgave na hun echtscheiding in Nederland. De vrouw verzocht nakoming van de in de huwelijksakte vastgelegde toezegging van de man om bij echtscheiding het uitgestelde deel van de bruidsgave te betalen. De man verweerde zich met het standpunt dat de echtscheiding een khul-echtscheiding betrof: een scheiding op initiatief van de vrouw, buiten de in het Iraakse Wet op de Persoonlijke Status (WPS) genoemde echtscheidingsgronden, waarbij de vrouw in ruil voor de toestemming van de man afstand doet van de bruidsgave. Het hof stelt voorop dat Iraaks recht van toepassing is op de bruidsgave, nu beide partijen daarvan in eerste aanleg zijn uitgegaan en hierover niet is gegriefd. Naar Iraaks recht is de vrouw rechthebbende op de bruidsgave en kan zij deze bij echtscheiding opeisen, zodat haar verzoek in beginsel toewijsbaar is. De juridische kernvraag is of de man voldoende heeft onderbouwd dat sprake is van een khul-echtscheiding die de betalingsplicht doet vervallen. Het hof oordeelt – in lijn met de rechtbank – dat de stelplicht voor het bestaan van een khul-echtscheiding op de man rust, nu de vrouw zijn standpunt gemotiveerd heeft weersproken. Een khul vereist dat de vrouw de scheiding initieert buiten de wettelijke gronden en daarvoor een vergoeding aanbiedt. De man heeft echter ook in hoger beroep onvoldoende concrete feiten en omstandigheden aangevoerd om dit aan te tonen. Het enkele feit dat de vrouw het echtscheidingsverzoek in Nederland heeft ingediend, volstaat daarvoor niet. Het hof wijst het hoger beroep af en bekrachtigt de beschikking van de rechtbank, waarmee de man gehouden blijft tot betaling van de uitgestelde bruidsgave.