Camping De Appelhof krijgt nadeelcompensatie COVID-sluiting Terschelling
ECLI:NL:RVS:2026:4565, Raad van State, 05-08-2026, 202501988/1/A2
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij besluit van 28 juli 2022 heeft de voorzitter van de Veiligheidsregio Fryslân het verzoek van De Appelhof om nadeelcompensatie afgewezen. De Appelhof B.V. is exploitant van de jongerencamping De Appelhof op Terschelling-Formerum. Het geschil ziet op de vraag of De Appelhof recht heeft op nadeelcompensatie voor de schade die voortvloeit uit omzetderving door de sluiting van de camping twee weken voor het einde van het hoofdseizoen in de zomer van 2020. De voorzitter heeft bij besluit van 14 augustus 2020 de camping De Appelhof aangewezen als locatie waar het aan een ieder verboden is om zich daar te bevinden en waar met onmiddellijke ingang geen nieuwe gasten worden toegelaten. Het verbod duurde van zondag 16 augustus 2020 om 12:00 uur tot dinsdag 1 september 2020 om 00:00 uur. De voorzitter heeft dit besluit op grond van artikel 2.5 van de Noodverordening COVID-19 Veiligheidsregio Fryslân van 10 augustus 2020 genomen. De Appelhof heeft de voorzitter verzocht om nadeelcompensatie. Door de gedwongen sluiting van de camping twee weken voor het einde van het hoofdseizoen heeft zij financiële schade geleden, omdat campinggasten moesten vertrekken en nieuwe campinggasten niet konden worden toegelaten. Het door De Appelhof gestelde nadeel bestaat uit misgelopen inkomsten uit de camping, de horecagelegenheden en de merchandise. De schade is door een boekhouder van De Appelhof begroot op € 136.000.
Kern van de zaak
Jongerencamping De Appelhof op Terschelling werd in augustus 2020 twee weken voor het einde van het hoofdseizoen gesloten op grond van een COVID-19 noodverordening. De exploitant vorderde nadeelcompensatie voor de omzetderving als gevolg van het aanwijzingsbesluit van de voorzitter van de veiligheidsregio.
Beslissing van de rechter
De Raad van State oordeelt in hoger beroep dat de voorzitter niet aannemelijk heeft gemaakt dat het causaal verband tussen het aanwijzingsbesluit en de gestelde schade ontbreekt; de rechtbank had dit eerder al vastgesteld en dat oordeel wordt door de RvS gevolgd. Het beroep op het ontbreken van causaal verband – omdat De Appelhof zelf al had besloten te sluiten – slaagt niet.
Impactscore
MiddelDe uitspraak heeft betekenis voor vergelijkbare COVID-nadeelcompensatiezaken maar betreft een vrij feitelijke toepassing van bestaande causaliteitsleer; er worden geen nieuwe rechtsnormen gesteld.
Belangrijkste punten
- 1Camping De Appelhof werd van 17 augustus tot 1 september 2020 gesloten op grond van art. 2.5 Noodverordening COVID-19 Veiligheidsregio Fryslân wegens besmettingsrisico's.
- 2De voorzitter betoogde dat het causaal verband ontbrak omdat De Appelhof vóór het aanwijzingsbesluit al zelf had besloten te sluiten, op basis van een gespreksverslag van 11 augustus 2020 en mediaberichten.
- 3De rechtbank oordeelde dat de voorzitter dit ontbreken van causaal verband niet aannemelijk had gemaakt en verklaarde het beroep gegrond.
- 4De Raad van State bevestigt het oordeel van de rechtbank dat het causale verband tussen het besluit en de schade (omzetderving) niet is weggevallen.
- 5De zaak betreft nadeelcompensatie voor rechtmatig overheidsoptreden in het kader van de COVID-19-pandemie.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak verduidelijkt dat de bewijslast voor het ontbreken van causaal verband bij een nadeelcompensatieclaim op het bestuursorgaan rust en dat eigen verklaringen of mediaberichten onvoldoende zijn om dat causale verband te doorbreken. Dit is relevant voor de toepassing van nadeelcompensatierecht bij COVID-gerelateerde overheidsbesluiten.
Praktische impact
Exploitanten van bedrijven die door noodverordeningen zijn gesloten kunnen nadeelcompensatie claimen, ook wanneer zij voorafgaand aan het formele besluit intern sluitingsplannen hebben overwogen. De overheid kan zich hier niet eenvoudig op beroepen om een vergoeding te ontlopen.
Onderwerp-impact
Voor de horeca- en recreatiesector bevestigt deze uitspraak dat overheidsgedwongen sluitingen in het kader van pandemiebeleid kunnen leiden tot verplichte schadevergoeding, ook als de sluiting relatief kortdurend was.
Samenvatting
Jongerencamping De Appelhof op Terschelling-Formerum werd in augustus 2020, twee weken voor het einde van het hoofdseizoen, gesloten op last van de voorzitter van Veiligheidsregio Fryslân. De grondslag was artikel 2.5 van de Noodverordening COVID-19, en de sluiting duurde van 17 augustus tot 1 september 2020. Aanleiding was een toestroom van jongeren, een hoog aantal besmettingen en het niet naleven van de 1,5 meter-afstandsregel op de camping. De exploitant, De Appelhof B.V., leed omzetderving en verzocht om nadeelcompensatie voor deze schade als gevolg van het rechtmatige maar schadeveroorzakende overheidsoptreden. De voorzitter weigerde vergoeding en voerde aan dat het causaal verband tussen het aanwijzingsbesluit en de schade ontbrak, omdat De Appelhof op basis van een gesprek met de burgemeester op 11 augustus 2020 en mediaberichten reeds zelf had besloten te sluiten. De rechtbank verklaarde het beroep van De Appelhof gegrond en oordeelde dat de voorzitter het ontbreken van causaal verband onvoldoende aannemelijk had gemaakt. In hoger beroep bij de Raad van State staat de vraag centraal of de rechtbank dit oordeel terecht heeft gegeven. De Raad van State bevestigt het oordeel van de rechtbank: de voorzitter is er niet in geslaagd aannemelijk te maken dat De Appelhof de camping ook zonder het aanwijzingsbesluit zou hebben gesloten, en dat de schade dus ook zonder dat besluit zou zijn ontstaan. De verwijzingen naar een gespreksverslag en mediaoptreden wegen onvoldoende zwaar om de causaliteitsketen te doorbreken. De uitspraak onderstreept dat bij nadeelcompensatieclaims de bewijslast voor het ontbreken van causaal verband op het bestuursorgaan rust, en dat een eventueel eigen initiatief van de ondernemer niet automatisch het causale verband met het overheidsoptreden doorbreekt.