Gedeeltelijke brede ondersteuning toeslagengedupeerde terecht afgewezen
ECLI:NL:RVS:2026:6500, Raad van State, 04-11-2026, 202505510/1/A2
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij besluit van 29 april 2024 heeft het college van burgemeester en wethouders van Deventer de aanvraag van [appellante] om brede ondersteuning gedeeltelijk ingewilligd. Deze uitspraak gaat over de zogenoemde brede ondersteuning in het kader van de hersteloperatie toeslagen. Op grond van artikel 2.21, eerste lid, van de Wet hersteloperatie toeslagen (Wht) kan het college gedupeerden van de toeslagenaffaire brede ondersteuning bieden op de leefgebieden financiën, gezin, wonen en zorg. De ondersteuning is bedoeld voor het maken van een nieuwe start na de problemen die zij als gevolg van de toeslagenaffaire hebben ervaren. Uitgangspunt daarbij is dat de betrokkene en zijn eventuele gezinsleden zo snel en zo goed als mogelijk hun leven weer op de rit krijgen. Brede ondersteuning wordt verleend op basis van een plan van aanpak, dat is gericht op het maken van een nieuwe start. [appellante] is een gedupeerde van de toeslagenaffaire. Zij heeft op 29 januari 2024 bij het college een verzoek om brede ondersteuning gedaan. [appellante] heeft sinds 2021 vijf keer eerder een aanvraag ingediend bij het college om brede ondersteuning en naar aanleiding van deze eerdere aanvragen een bedrag van € 41.609,27 aan brede ondersteuning ontvangen.
Kern van de zaak
Een gedupeerde van de toeslagenaffaire verzocht het college om brede ondersteuning op grond van de Wet hersteloperatie toeslagen. Zij ontving eerder al ruim €41.000 aan brede ondersteuning via vijf eerdere aanvragen. Nu werd haar nieuwe aanvraag slechts gedeeltelijk gehonoreerd, waarop zij bezwaar maakte en vervolgens in beroep ging.
Beslissing van de rechter
De Raad van State bevestigt (op basis van de beschikbare tekst) het oordeel van de rechtbank dat het college de aanvraag gedeeltelijk mocht afwijzen. Doorslaggevend is dat brede ondersteuning gericht is op een nieuwe start en niet op financieel herstel of vergoeding van juridische kosten en andere niet-passende uitgaven zoals een gezinsreis naar Mekka.
Impactscore
MiddelDe uitspraak heeft praktische betekenis voor de hersteloperatie toeslagen en de afbakening van brede ondersteuning, maar is casuïstisch van aard en stelt geen fundamenteel nieuwe rechtsregels; de Raad van State bevestigt bestaande wetsinterpretatie.
Belangrijkste punten
- 1Brede ondersteuning op grond van artikel 2.21 Wht is uitsluitend bedoeld voor een nieuwe start, niet voor financieel herstel of proceskosten.
- 2Vergoeding van juridische bijstand en griffiekosten in schuldenregelingprocedures valt buiten de doelstelling van brede ondersteuning.
- 3Een gezinsreis naar Mekka werd evenmin als passende ondersteuning aangemerkt binnen het wettelijk kader.
- 4Appellante ontving eerder al €41.609,27 via vijf eerdere aanvragen, wat het college meenam in de beoordeling van de nieuwe aanvraag.
- 5Het college heeft bij de verlening van brede ondersteuning beoordelingsruimte om te toetsen of verzochte voorzieningen passen binnen het plan van aanpak gericht op een nieuwe start.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak verduidelijkt de reikwijdte van artikel 2.21 Wht: brede ondersteuning heeft een strikte doelstelling (nieuwe start) en dekt geen proceskosten of overige niet-direct-herstellende uitgaven. Dit begrenst de discretionaire ruimte van gemeenten maar ook de aanspraken van gedupeerden.
Praktische impact
Toeslagengedupeerden kunnen niet via brede ondersteuning juridische kosten of andere niet-passende uitgaven vergoed krijgen; gemeenten mogen dergelijke verzoeken afwijzen zonder dat dit in strijd is met de wet.
Onderwerp-impact
Voor de uitvoeringspraktijk van de hersteloperatie toeslagen biedt dit arrest duidelijkheid over wat gemeenten mogen weigeren, wat de afhandeling van vergelijkbare aanvragen bij andere gedupeerden structureert.
Samenvatting
Deze zaak betreft een gedupeerde van de toeslagenaffaire die bij haar gemeente een verzoek indiende om brede ondersteuning op grond van de Wet hersteloperatie toeslagen (Wht). Appellante had eerder al vijf aanvragen ingediend en in totaal ruim €41.600 ontvangen. Bij haar zesde aanvraag, ingediend op 29 januari 2024, werd de ondersteuning slechts gedeeltelijk toegekend. Zij verzette zich met name tegen de afwijzing van de vergoeding van juridische bijstand en griffiekosten voor procedures rond haar private schulden, alsmede de afwijzing van een gezinsreis naar Mekka. De centrale juridische vraag is wat de reikwijdte is van 'brede ondersteuning' in de zin van artikel 2.21, eerste lid, Wht: welke uitgaven vallen binnen de doelstelling van het maken van een nieuwe start op de leefgebieden financiën, gezin, wonen en zorg? De rechtbank oordeelde dat het college de gedeeltelijke afwijzing terecht had genomen, en de Raad van State bevestigt dit oordeel. Brede ondersteuning is nadrukkelijk niet bedoeld als instrument voor financieel herstel of als vergoeding van proceskosten. Juridische kosten in het kader van schuldenregelingprocedures vallen buiten de doelstelling omdat zij niet bijdragen aan het maken van een nieuwe start, maar aan het terugdraaien van schade uit het verleden. Ook een gezinsreis naar Mekka werd niet aangemerkt als passend binnen het plan van aanpak gericht op een nieuwe start. De uitspraak bevestigt dat gemeenten een reële beoordelingsruimte hebben bij de toetsing of verzochte voorzieningen passen binnen de wettelijke doelstelling, en dat gedupeerden geen onbegrensd recht hebben op vergoeding van alle door hen gewenste kosten.