Mondeling uitstel beslistermijn niet geldig zonder schriftelijke instemming
ECLI:NL:RVS:2026:6320, Raad van State, 28-10-2026, 202405621/1/R1
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Stichting Huifbedrijden Walcheren heeft op 21 juli 2022 een aanvraag ingediend voor een omgevingsvergunning voor het bouwen van een opstapstation op het perceel ten behoeve van huifbedrijden. Bij brief van 28 juni 2023 heeft Stichting Huifbedrijden Walcheren het college van burgemeester en wethouders van Veere in gebreke gesteld vanwege het uitblijven van een besluit op de aanvraag. Op 4 augustus 2023 heeft Stichting Huifbedrijden Walcheren wegens niet tijdig beslissen op de aanvraag beroep ingesteld en hierbij de rechtbank verzocht om de hoogte van de dwangsom vast te stellen. Tijdens de beroepsprocedure bij de rechtbank heeft het college alsnog beslist op de aanvraag en bij besluit van 21 december 2023 de omgevingsvergunning verleend. De rechtbank heeft in de uitspraak van 8 juli 2024 overwogen dat de Stichting Huifbedrijden Walcheren nog procesbelang heeft, onder meer omdat zij heeft verzocht om een dwangsom wegens niet tijdig beslissen.
Kern van de zaak
Stichting Huifbedrijden Walcheren diende in juli 2022 een aanvraag in voor een omgevingsvergunning voor een opstapstation bij de gemeente Veere. Het college besliste niet tijdig, waarop de stichting een ingebrekestelling stuurde en beroep instelde wegens niet tijdig beslissen, met verzoek om dwangsom. De rechtbank oordeelde dat de beslistermijn was opgeschort omdat de stichting zou hebben ingestemd met aanhouding van de aanvraag.
Beslissing van de rechter
De Raad van State vernietigt het oordeel van de rechtbank: de instemming met opschorting van de beslistermijn was niet schriftelijk verleend, zoals artikel 4:15 lid 2 sub a Awb vereist, en kan daarom geen rechtsgevolg hebben. Mondelinge of uit gedrag afgeleide instemming volstaat niet om de beslistermijn rechtsgeldig op te schorten.
Impactscore
MiddelDe uitspraak bevestigt bestaande jurisprudentie over het schriftelijkheidsvereiste bij termijnopschorting en voegt geen nieuwe rechtsregel toe, maar heeft praktisch belang voor de dagelijkse bestuursrechtpraktijk rondom vergunningverlening en dwangsommen.
Belangrijkste punten
- 1Op aanvragen ingediend vóór 1 januari 2024 blijft de Wabo van toepassing op grond van het overgangsrecht van de Invoeringswet Omgevingswet.
- 2Opschorting van de beslistermijn op grond van artikel 4:15 lid 2 sub a Awb vereist uitdrukkelijke schriftelijke instemming van de aanvrager.
- 3Mondelinge of anderszins af te leiden instemming met uitstel is onvoldoende om de beslistermijn rechtsgeldig te schorsen.
- 4De schriftelijkheidseis dient ter voorkoming van interpretatieverschillen over het al dan niet instemmen met uitstel.
- 5De Afdeling verwijst ter onderbouwing naar haar eerdere uitspraak van 27 juli 2016 (ECLI:NL:RVS:2016:2098).
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak bevestigt en versterkt de vaste lijn dat schriftelijkheid bij instemming met beslistermijnopschorting een harde formele vereiste is, waaraan niet via gedragingen of mondelinge communicatie kan worden voldaan. Bestuursorganen en aanvragers worden hiermee scherp gehouden aan procedurele zorgvuldigheid.
Praktische impact
Gemeenten en andere bestuursorganen kunnen niet volstaan met mondelinge afspraken over uitstel van de beslistermijn; zonder schriftelijke bevestiging van de aanvrager lopen zij het risico dwangsommen te verbeuren. Aanvragers worden beschermd tegen stilzwijgende of onduidelijke instemming met vertraging.
Onderwerp-impact
Voor vergunningaanvragen in het omgevingsrecht benadrukt deze uitspraak het belang van formeel correcte procedurele stappen rondom beslistermijnen, wat relevant is voor zowel overheidsinstanties als initiatiefnemers van bouwprojecten en andere activiteiten.
Samenvatting
Stichting Huifbedrijden Walcheren vroeg op 21 juli 2022 een omgevingsvergunning aan bij de gemeente Veere voor de bouw van een opstapstation ten behoeve van huifbedrijden. Omdat het college van burgemeester en wethouders niet binnen de wettelijke beslistermijn een besluit nam, stelde de stichting de gemeente in gebreke en diende zij beroep in wegens niet tijdig beslissen, met een verzoek om vaststelling van een dwangsom. Tijdens de beroepsprocedure verleende het college alsnog de vergunning bij besluit van 21 december 2023. De rechtbank oordeelde echter dat de stichting had ingestemd met aanhouding van de aanvraag, waardoor de beslistermijn zou zijn opgeschort en het college niet in gebreke was. De juridische kernvraag in hoger beroep bij de Raad van State was of deze veronderstelde instemming rechtsgeldig was. De Afdeling bestuursrechtspraak oordeelt dat dit niet het geval is. Op grond van artikel 4:15 lid 2 sub a van de Algemene wet bestuursrecht moet instemming met opschorting van de beslistermijn schriftelijk worden verleend. Uit de feiten en omstandigheden zoals die door de rechtbank zijn overwogen, kon niet worden afgeleid dat de stichting schriftelijk had ingestemd met uitstel. Zelfs als er al enige instemming zou zijn aan te nemen — wat de Afdeling in het midden laat — was deze niet schriftelijk, en voldoet zij daarmee niet aan de wettelijke eis. De Afdeling benadrukt dat het schriftelijkheidsvereiste bewust is opgenomen om interpretatieverschillen over het al dan niet instemmen met uitstel te voorkomen, onder verwijzing naar haar eerdere uitspraak van 27 juli 2016. Vanwege het overgangsrecht van de Invoeringswet Omgevingswet is in deze zaak nog de Wabo van toepassing, nu de aanvraag dateert van vóór de inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2024. Het oordeel van de rechtbank wordt vernietigd en de stichting behoudt aanspraak op de dwangsom wegens niet tijdig beslissen.