RvS: terugkeerbesluit onrechtmatig tijdens lopende uitleveringsprocedure
ECLI:NL:RVS:2026:6107, Raad van State, 16-10-2026, BRS.26.004538
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij besluit van 10 december 2025 heeft de minister van Asiel en Migratie een aanvraag van betrokkene om haar een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd te verlenen, afgewezen, bepaald dat zij de Europese Unie onmiddellijk moet verlaten, een inreisverbod tegen haar uitgevaardigd en haar gesignaleerd in het Schengeninformatiesysteem.
Kern van de zaak
Een Amerikaanse vrouw, verdacht van medeplichtigheid aan moord in de VS, vroeg asiel aan in Nederland. De minister wees de aanvraag af op grond van artikel 1(F) Vluchtelingenverdrag (ernstig niet-politiek misdrijf) en nam tevens een terugkeerbesluit. De rechtbank vernietigde de besluiten omdat zij risico op schending van artikel 3 EVRM aannemelijk achtte.
Beslissing van de rechter
De Raad van State verklaart het hoger beroep van de minister gegrond en vernietigt de uitspraken van de rechtbank gedeeltelijk. De uitsluiting van de vluchtelingenstatus op grond van artikel 1(F) Vluchtelingenverdrag blijft in stand omdat betrokkene dit niet heeft bestreden; het terugkeerbesluit, het inreisverbod en de SIS-signalering worden echter vernietigd omdat de lopende uitleveringsprocedure aan een terugkeerbesluit in de weg staat.
Impactscore
HoogDe uitspraak van de Raad van State stelt een duidelijke rechtsregel over de samenloop van uitleverings- en terugkeerprocedures en beperkt de toetsingsruimte van de rechter tot bestreden onderdelen, wat relevant is voor een bredere categorie zaken.
Belangrijkste punten
- 1Artikel 1(F) Vluchtelingenverdrag-uitsluiting staat onbestreden vast nu betrokkene dit niet heeft aangevochten; de rechtbank mocht dit niet alsnog toetsen.
- 2Een lopende uitleveringsprocedure blokkeert de bevoegdheid van de minister om een terugkeerbesluit te nemen.
- 3Het terugkeerbesluit, het inreisverbod én de SIS-signalering worden vernietigd wegens de uitleveringsprocedure.
- 4Het risico op levenslange gevangenisstraf zonder uitzicht op vervroegde invrijheidstelling als mogelijke schending van artikel 3 EVRM behoeft in dit stadium geen beoordeling.
- 5De Afdeling maakt een scherp onderscheid tussen de asielrechtelijke uitsluitingsgrond (onaantastbaar) en de terugkeerrechtelijke bevoegdheden (aangetast door de uitlevering).
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak verduidelijkt dat een lopende uitleveringsprocedure een zelfstandig juridisch beletsel vormt voor het nemen van een terugkeerbesluit in de zin van de Terugkeerrichtlijn, en dat rechters de reikwijdte van geschillen moeten beperken tot daadwerkelijk bestreden onderdelen.
Praktische impact
Betrokkene behoudt geen vluchtelingenstatus en kan worden uitgeleverd aan de VS, maar zolang de uitleveringsprocedure loopt kan zij niet op grond van een terugkeerbesluit worden uitgezet; de EVRM-vraag over de levenslange straf speelt mogelijk nog in de uitleveringsprocedure.
Onderwerp-impact
Voor asielzoekers die tegelijkertijd met een uitleveringsverzoek worden geconfronteerd, schept deze uitspraak duidelijkheid over de gescheiden procedures: asielbeoordeling en uitlevering volgen eigen trajecten met eigen rechtswaarborgen.
Samenvatting
Deze zaak betreft een Amerikaanse vrouw die in Nederland asiel aanvroeg terwijl zij in de VS wordt verdacht van medeplichtigheid aan moord en samenzwering. De minister wees haar aanvraag af op grond van artikel 1(F), aanhef en onder b, van het Vluchtelingenverdrag – de uitsluiting wegens een ernstig niet-politiek misdrijf – en nam gelijktijdig een terugkeerbesluit, vaardigde een inreisverbod uit en signaleerde betrokkene in het Schengeninformatiesysteem. De rechtbank Den Haag vernietigde deze besluiten in hun geheel, omdat betrokkene aannemelijk had gemaakt dat terugkeer naar de VS haar zou blootstellen aan een levenslange gevangenisstraf zonder uitzicht op vervroegde invrijheidstelling, hetgeen een reëel risico op schending van artikel 3 EVRM zou opleveren. De Raad van State corrigeert dit oordeel op twee wezenlijke punten. Ten eerste had de rechtbank moeten vaststellen dat betrokkene de afwijzing van haar asielaanvraag – en meer specifiek de toepassing van artikel 1(F) – niet had bestreden. Nu die grond onaangevochten was gebleven, stond de uitsluiting van de vluchtelingenstatus vast en mocht de rechtbank dit onderdeel niet alsnog toetsen of vernietigen. Ten tweede kon de minister geen rechtsgeldige terugkeerbeslissing nemen zolang de uitleveringsprocedure nog gaande was; die procedure vormt een zelfstandig juridisch beletsel. De Afdeling vernietigt daarom het terugkeerbesluit, het inreisverbod en de SIS-signalering, maar laat de afwijzing van de asielaanvraag in stand. De EVRM-vraag over de levenslange gevangenisstraf blijft daarmee buiten de asielrechtelijke beoordeling, maar kan in het kader van de uitleveringsprocedure nog aan de orde komen. De uitspraak benadrukt het belang van procedurele discipline: rechters mogen niet buiten de grenzen van het geschil treden, en bestuursorganen moeten rekening houden met de wisselwerking tussen parallelle rechtsprocedures.