Raad van State bevestigt handhaving shisha lounge als APV-overtreding
ECLI:NL:RVS:2026:5917, Raad van State, 07-10-2026, 202505971/1/A3
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij besluit van 30 juli 2024 hebben de burgemeester van Stichtse Vecht en het college van burgemeester en wethouders van Stichtse Vecht aan [appellante] een last onder dwangsom opgelegd. [appellante] is de eigenaar van [café restaurant] aan het [locatie]. De burgemeester heeft [appellante] op 13 oktober 2023 een horeca-exploitatievergunning en alcoholvergunning verleend voor [café restaurant]. Op 25 april 2024 om 20.08 uur en op 21 juli 2024 om 17.31 uur hebben buitengewoon opsporingsambtenaren (boa’s) controles uitgevoerd bij [café restaurant]. Zij hebben tijdens deze controles onder andere geconstateerd dat er waterpijpen werden verstrekt en dat er door de aanwezige gasten niet werd gedineerd. Volgens de burgemeester is dit in strijd met de Algemene Plaatselijke Verordening Stichtse Vecht (APV) en het Omgevingsplan Stichtse Vecht. De burgemeester en het college hebben [appellante] hierop op 30 juli 2024 een last onder dwangsom opgelegd, mede strekkende tot het binnen één week staken en gestaakt houden van het exploiteren van een shisha lounge, door de waterpijpen uit de horecagelegenheid te verwijderen en verwijderd te houden, of het aanbieden dan wel verstrekken van (waterpijp)rook- en tabakswaren te staken en gestaakt te houden.
Kern van de zaak
Eigenaar van café-restaurant in Stichtse Vecht kreeg een last onder dwangsom opgelegd door de burgemeester nadat boa's constateerden dat er waterpijpen werden verstrekt en gasten niet dineerden. Dit werd aangemerkt als exploitatie van een shisha lounge zonder de daarvoor vereiste vergunning, in strijd met de APV en het Omgevingsplan.
Beslissing van de rechter
De Raad van State bekrachtigt het oordeel van de rechtbank dat de burgemeester bevoegd was handhavend op te treden wegens overtreding van de APV; tevens wordt het verzoek van een derde-belanghebbende om deelname aan de procedure afgewezen, omdat haar belangen niet rechtstreeks bij het bestreden besluit zijn betrokken.
Impactscore
MiddelDe uitspraak heeft praktische relevantie voor gemeentelijke handhaving van shisha lounges en verduidelijkt de vergunningplicht per horecacategorie, maar betreft een toepassing van bestaand recht zonder fundamentele nieuwe rechtsvragen.
Belangrijkste punten
- 1Exploitatie van een shisha lounge vereist een andere vergunning dan een reguliere horecavergunning op grond van de APV Stichtse Vecht.
- 2Boa's constateerden bij twee controles dat waterpijpen werden verstrekt zonder dat gasten dineerden, wat in strijd is met de verleende horeca-exploitatievergunning.
- 3Last onder dwangsom van € 20.000 opgelegd; appellante heeft hieraan voldaan en geen dwangsom verbeurd.
- 4Derde-partij [persoon] werd niet toegelaten als belanghebbende ex artikel 8:26 Awb, omdat enkel de overtreder als belanghebbende bij een last onder dwangsom geldt.
- 5Het café-restaurant is inmiddels definitief gesloten, wat door het college op zitting is bevestigd.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak bevestigt dat een shisha lounge juridisch een andere categorie openbare inrichting is dan een restaurant en daarvoor een afzonderlijke vergunning vereist, en verduidelijkt de enge uitleg van het begrip 'belanghebbende' bij lasten onder dwangsom.
Praktische impact
Horecaondernemers die naast restaurantactiviteiten ook waterpijpen aanbieden, riskeren handhaving als zij daarvoor geen separate vergunning bezitten; het café is inmiddels gesloten.
Onderwerp-impact
Gemeenten worden bevestigd in hun bevoegdheid om via APV-handhaving onderscheid te maken tussen horeca-categorieën en shisha lounges actief te weren zonder de juiste vergunning.
Samenvatting
In deze zaak stond de vraag centraal of de burgemeester van Stichtse Vecht bevoegd was om handhavend op te treden tegen de eigenaar van een café-restaurant dat, naast de vergunde restaurantactiviteiten, ook waterpijpen aan gasten verstrekte. Buitengewoon opsporingsambtenaren hadden bij twee controles in april en juli 2024 vastgesteld dat er waterpijpen werden gebruikt en dat gasten niet dineerden, wat kenmerkend is voor de exploitatie van een shisha lounge. De burgemeester legde vervolgens een last onder dwangsom op van € 20.000, met de verplichting de waterpijpen te verwijderen en het aanbieden van rookwaren te staken. De rechtbank oordeelde dat een waterpijpcafé op grond van de APV Stichtse Vecht een andere categorie openbare inrichting is dan een restaurant, en dat exploitatie daarvan een afzonderlijke vergunning vereist op grond van de artikelen 2.27 en 2.28 van de APV. De Raad van State bekrachtigt dit oordeel. Appellante heeft aan de last voldaan en is geen dwangsom verschuldigd geworden; het café is inmiddels volledig gesloten. Daarnaast speelde een procedurele kwestie: een derde, [persoon], verzocht om als belanghebbende te worden toegelaten tot de procedure. De Afdeling wees dit verzoek af. Omdat bij een last onder dwangsom in beginsel alleen de overtreder als belanghebbende kan worden aangemerkt – enkel hij kan de dwangsom verbeuren – zijn de belangen van een derde niet rechtstreeks bij het bestreden besluit betrokken in de zin van artikel 1:2 Awb. Deze uitspraak bevestigt dat gemeenten via hun APV een scherp onderscheid mogen hanteren tussen horeca-categorieën en shisha lounges actief kunnen aanpakken wanneer zij zonder de vereiste vergunning opereren.