Bestemmingsplan Poort van Hoorn deels hersteld door gemeente
ECLI:NL:RVS:2026:5012, Raad van State, 26-08-2026, 202401069/1/R1
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij besluit van 12 december 2023 heeft de raad van de gemeente Hoorn het bestemmingsplan "Stationsgebied" (bestemmingsplan) vastgesteld. Het bestemmingsplan biedt als onderdeel van het project ‘Poort van Hoorn’ in het stationsgebied van Hoorn ruimte voor de realisering van maximaal 520 woningen, verplaatsing van het busstation naar de noordzijde van het station, een nieuwe traverse over het spoor, fietsenstallingen aan de noord- en zuidzijde van het station en diverse stedelijke voorzieningen tot maximaal 17.500 m2 bruto-vloeroppervlak. In het noordelijke deel van het plangebied is een parkeergarage voorzien. In dit deel is ook ondergronds parkeren mogelijk. Het plangebied wordt in het noorden begrensd door de Van Dedemstraat, in het oosten door het water achter de Koepoortsweg, in het zuiden door de Stationsweg en de Noorderveemarkt en in het westen door het Keern. De gemeente is zelf de initiatiefnemer van het plan. Blauwhoed en Ballast Nedam zullen het gebied ontwikkelen. VvE Stationsplein betoogt dat het bestemmingsplan is vastgesteld zonder dat een mer-beoordelingsbeslissing is genomen en op de juiste wijze is bekendgemaakt.
Kern van de zaak
Ahold/Albert Heijn en andere appellanten vochten het bestemmingsplan 'Poort van Hoorn' in Hoorn aan. Dit plan voorziet in 520 woningen, een nieuw busstation, traverse, fietsenstallingen en stedelijke voorzieningen in het stationsgebied. De gemeente trad zelf op als initiatiefnemer, met Blauwhoed en Ballast Nedam als ontwikkelaars.
Beslissing van de rechter
De Raad van State behandelt het beroep op basis van het oude recht (Wro, vóór inwerkingtreding Omgevingswet), nu het ontwerpplan al in februari 2022 ter inzage lag. De gemeente heeft een herstelbesluit genomen waarbij het plan geheel opnieuw is vastgesteld en aan enkele beroepsgronden is tegemoetgekomen; de verdere beoordeling volgt uit de volledige uitspraak die in de beschikbare tekst is afgekapt.
Impactscore
LaagDe uitspraak betreft een projectspecifieke planologische procedure zonder nieuwe rechtsontwikkeling; het overgangsrecht en de herstelbesluit-systematiek zijn reeds vaste praktijk. De beschikbare tekst is bovendien onvolledig, waardoor de uiteindelijke uitkomst niet met zekerheid kan worden vastgesteld.
Belangrijkste punten
- 1Overgangsrecht Omgevingswet: omdat het ontwerpplan vóór 1 januari 2024 ter inzage lag, blijft het oude recht (Wro en Crisis- en herstelwet) van toepassing.
- 2Het bestemmingsplan voorziet in 520 woningen, verplaatsing busstation, traverse, fietsenstallingen en maximaal 17.500 m² aan stedelijke voorzieningen in het stationsgebied van Hoorn.
- 3De gemeente Hoorn is zelf initiatiefnemer; Blauwhoed en Ballast Nedam zijn de gebiedsontwikkelaars.
- 4Ahold en Albert Heijn hebben de beroepsgrond over strijd met afdeling 3.4 Awb (uniforme openbare voorbereidingsprocedure) ter zitting ingetrokken.
- 5De raad heeft een herstelbesluit genomen (volledige hervaststelling plan) en is daarmee aan een deel van de beroepsgronden tegemoetgekomen; verdere inhoudelijke beoordeling is niet volledig uit de beschikbare tekst af te leiden.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak bevestigt de toepassing van het overgangsrecht van de Invoeringswet Omgevingswet: bestemmingsplannen waarvan het ontwerp vóór 1 januari 2024 ter inzage is gelegd, worden volledig beoordeeld naar het oude ruimtelijk ordeningsrecht. Het herstelbesluit als instrument om aan beroepsgronden tegemoet te komen wordt toegepast conform artikel 6:19 Awb.
Praktische impact
Voor Ahold/Albert Heijn en overige appellanten betekent het herstelbesluit dat hun bezwaren deels zijn gehonoreerd, maar de algehele gebiedsontwikkeling in het stationsgebied van Hoorn doorgang kan vinden. De ontwikkeling van 520 woningen en commerciële voorzieningen blijft planologisch mogelijk.
Onderwerp-impact
Voor binnenstedelijke gebiedsontwikkelingsprojecten die de overgang van de Wro naar de Omgevingswet overbruggen, onderstreept deze zaak het belang van het moment van terinzagelegging van het ontwerpplan als bepalend aanknopingspunt voor het toepasselijke recht.
Samenvatting
Deze zaak betreft het bestemmingsplan 'Poort van Hoorn', vastgesteld door de gemeenteraad van Hoorn voor de herontwikkeling van het stationsgebied. Het plan maakt ruimte voor maximaal 520 woningen, een verplaatst busstation, een nieuwe traverse over het spoor, fietsenstallingen en tot 17.500 m² aan stedelijke voorzieningen, inclusief een (ondergrondse) parkeergarage in het noordelijke deel. De gemeente is zelf initiatiefnemer; Blauwhoed en Ballast Nedam treden op als ontwikkelaars. Ahold en Albert Heijn — vermoedelijk gevestigd in of nabij het plangebied — stelden beroep in tegen het vastgestelde bestemmingsplan. Als eerste procedurele kwestie rijst de vraag welk recht van toepassing is, nu de Omgevingswet op 1 januari 2024 in werking trad. De Raad van State stelt vast dat het ontwerpplan reeds op 18 februari 2022 ter inzage was gelegd, zodat op grond van artikel 4.6 lid 3 Invoeringswet Omgevingswet het oude recht — de Wet ruimtelijke ordening en de Crisis- en herstelwet — van toepassing blijft totdat het plan onherroepelijk is. Ter zitting hebben Ahold en Albert Heijn één beroepsgrond ingetrokken, namelijk de stelling dat het plan in strijd met afdeling 3.4 Awb (de uniforme openbare voorbereidingsprocedure) was vastgesteld. Voorts heeft de gemeenteraad hangende de beroepsprocedure een herstelbesluit genomen, waarbij het plan in zijn geheel opnieuw is vastgesteld en aan een deel van de aangevoerde beroepsgronden tegemoet is gekomen. Dit herstelbesluit maakt op grond van artikel 6:19 lid 1 Awb onderdeel uit van de procedure. De verdere inhoudelijke beoordeling van de overige beroepsgronden is niet volledig uit de beschikbare tekst af te leiden, waardoor de definitieve uitkomst onzeker blijft. De zaak illustreert de praktische werking van het overgangsrecht bij de invoering van de Omgevingswet en het gebruik van herstelbesluiten als planologisch reparatie-instrument.