Vreemdeling krijgt schadevergoeding na onrechtmatige grensbewaring

Samenvatting

In deze zaak bij de Rechtbank Den Haag stond een vreemdeling centraal die op grond van artikel 6 lid 3 van de Vreemdelingenwet 2000 (Vw) in grensbewaring was gesteld in het kader van het grensbewakingsbelang. De maatregel was reeds opgeheven voordat de rechter uitspraak deed. Daarmee beperkte de juridische vraag zich tot de vraag of de tenuitvoerlegging van de bewaring op enig moment onrechtmatig is geweest en of eiser recht heeft op schadevergoeding ten laste van de Staat op grond van artikel 106 Vw. Eiser voerde een reeks gronden aan. Ten eerste zou de wettelijke bewaringsgrond ontbreken, in strijd met artikel 10 lid 4 van de Opvangrichtlijn. Ten tweede zou verweerder onvoldoende hebben gemotiveerd waarom geen lichter middel kon worden ingezet, in strijd met het proportionaliteitsbeginsel van artikel 5.1a van het Vreemdelingenbesluit 2000. Ten derde zou de grondslag voor detentie zijn vervallen omdat de grensprocedure niet op eiser van toepassing was. Ten vierde had verweerder, gelet op de gestelde kwetsbaarheid van eiser, een beoordeling moeten maken van zijn bijzondere procedurele behoeften. Ten vijfde is aangevoerd dat de maatregel in strijd is met de Schengengrenscode. De rechtbank toetst op grond van artikel 94 lid 6 Vw of de toepassing of tenuitvoerlegging van de maatregel in strijd was met de wet of bij afweging van belangen niet gerechtvaardigd was. De volledige beslissing over de schadevergoeding is op basis van de beschikbare tekst niet volledig kenbaar, maar de rechtbank heeft het onderzoek gesloten na schriftelijke reacties van partijen. De zaak bevestigt de bestaande lijn dat ook na opheffing van een vrijheidsontnemende maatregel volledige rechterlijke toetsing en eventuele schadevergoeding mogelijk blijven.