Cassatieberoep niet-ontvankelijk wegens onbetaald griffierecht
ECLI:NL:HR:2026:1932, Hoge Raad, 13-11-2026, 26/02058
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)HR verklaart het beroep in cassatie n-o.
Kern van de zaak
Een belastingplichtige (belanghebbende) stelde beroep in cassatie in bij de Hoge Raad tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam. Omdat het verschuldigde griffierecht niet werd voldaan, werd de belanghebbende in de gelegenheid gesteld dit toe te lichten. Belanghebbende betoogde dat de verplichte voorafgaande betaling van griffierecht in strijd is met artikel 47 van het EU-Handvest.
Beslissing van de rechter
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb, omdat het griffierecht niet is voldaan. Het argument dat voorafgaande betaling van griffierecht in strijd is met artikel 47 EU-Handvest en dat prejudiciële vragen aan het HvJ EU gesteld moeten worden, wordt verworpen onder verwijzing naar HR 12 juni 2026, ECLI:NL:HR:2026:915.
Impactscore
LaagDe uitspraak is een routinematige toepassing van vaste rechtspraak (HR 12 juni 2026) en bevestigt een reeds uitgekristalliseerde lijn over griffierecht en artikel 47 EU-Handvest; er worden geen nieuwe rechtsvragen beantwoord.
Belangrijkste punten
- 1Griffierecht werd ondanks aanmaning en herstelmogelijkheid niet voldaan door belanghebbende.
- 2Belanghebbende betoogde dat voorafgaande heffing van griffierecht in strijd is met artikel 47 jo. artikel 52 EU-Handvest (recht op effectieve rechterlijke bescherming).
- 3De Hoge Raad ziet geen aanleiding prejudiciële vragen te stellen aan het HvJ EU, conform eerder arrest HR 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915).
- 4Niet-ontvankelijkverklaring volgt dwingend uit artikel 8:41 lid 6 Awb bij niet-betaling van griffierecht.
- 5Geen proceskostenveroordeling uitgesproken.
Impactanalyse
Juridische impact
De Hoge Raad bevestigt zijn eerder ingenomen standpunt dat de Nederlandse regeling van voorafgaande griffierechtbetaling niet in strijd is met artikel 47 EU-Handvest en dat hierover geen prejudiciële vragen aan het HvJ EU hoeven te worden gesteld. Dit consolideert de bestaande rechtslijn.
Praktische impact
Belastingplichtigen die cassatieberoep instellen dienen tijdig griffierecht te voldoen; het achterwege laten hiervan leidt onherroepelijk tot niet-ontvankelijkheid, ook als een EU-rechtelijk verweer wordt gevoerd.
Onderwerp-impact
In belastingzaken blijft de drempel van voorafgaand griffierecht onverkort gehandhaafd; pogingen om via het EU-Handvest een andere heffingswijze (achteraf bij ongegrond beroep) af te dwingen, falen.
Samenvatting
In deze zaak had een belastingplichtige cassatieberoep ingesteld bij de Hoge Raad tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam in een belastingkwestie (acht samenhangende zaken). De griffier van de Hoge Raad wees belanghebbende per aangetekende brief op de verschuldigdheid van griffierecht en stelde een betalingstermijn van vier weken. Nadat het griffierecht onbetaald bleef, werd belanghebbende via het digitale dossier in de gelegenheid gesteld het uitblijven van betaling toe te lichten. Belanghebbende beriep zich in zijn reactie op artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (recht op effectieve rechterlijke bescherming) in samenhang met artikel 52 daarvan. Hij betoogde dat de verplichting om griffierecht vooraf te betalen als ontvankelijkheidsvoorwaarde onevenredig is en dat een systeem waarbij griffierecht achteraf wordt geheven bij een ongegrond beroep veel proportioneler zou zijn. Op grond hiervan verzocht hij de Hoge Raad prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie van de Europese Unie. De Hoge Raad verwierp dit betoog en zag geen aanleiding prejudiciële vragen te stellen. Daarbij verwees de Raad uitdrukkelijk naar zijn arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915), waarin hij dit vraagstuk reeds uitvoerig had beoordeeld en geconcludeerd had dat de Nederlandse griffierechtregeling zich verdraagt met het EU-Handvest. Nu het griffierecht niet was voldaan en de toelichting van belanghebbende geen grond opleverde om het verzuim verschoonbaar te achten, verklaarde de Hoge Raad het beroep in cassatie niet-ontvankelijk op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb. De uitspraak illustreert dat de Hoge Raad op dit punt een vaste en afgeronde rechtslijn hanteert en geen ruimte ziet voor heroverweging via de EU-rechtsroute.