Cassatieberoep niet-ontvankelijk wegens onbetaald griffierecht
ECLI:NL:HR:2026:1926, Hoge Raad, 13-11-2026, 26/02044
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)HR verklaart het beroep in cassatie n-o.
Kern van de zaak
Een belastingplichtige (belanghebbende) stelde beroep in cassatie in bij de Hoge Raad tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam. Belanghebbende weigerde het griffierecht te betalen en betoogde dat de verplichte voorafgaande betaling van griffierecht op straffe van niet-ontvankelijkheid in strijd is met artikel 47 van het EU-Handvest. Belanghebbende verzocht de Hoge Raad prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie.
Beslissing van de rechter
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb, omdat het griffierecht niet is betaald. De Hoge Raad ziet geen aanleiding prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie, onder verwijzing naar zijn eerdere arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915).
Impactscore
LaagDe uitspraak is een routinematige toepassing van vaste jurisprudentie (HR 12 juni 2026) over niet-betaling van griffierecht en voegt geen nieuwe rechtsnorm toe; de impact beperkt zich tot bevestiging van een reeds uitgekristalliseerde lijn.
Belangrijkste punten
- 1Griffierecht werd niet betaald na aanmaning per aangetekende brief; aflevering bevestigd via Track&Trace PostNL.
- 2Belanghebbende betoogde dat voorafgaande griffierechtplicht op straffe van niet-ontvankelijkheid in strijd is met artikel 47 jo. 52 EU-Handvest.
- 3De Hoge Raad verwijst naar zijn arrest van 12 juni 2026 (HR:2026:915) en ziet geen aanleiding prejudiciële vragen te stellen.
- 4Het betoog dat griffierecht pas achteraf bij ongegrond beroep geheven zou mogen worden, wordt verworpen.
- 5Geen proceskostenveroordeling uitgesproken.
Impactanalyse
Juridische impact
De Hoge Raad bevestigt zijn eerder ingenomen standpunt uit HR 12 juni 2026 dat het Nederlandse griffierechtenstelsel niet in strijd is met artikel 47 van het EU-Handvest en dat verwijzing naar het Hof van Justitie niet noodzakelijk is. Dit consolideert de lijn dat voorafgaande griffierechtbetaling als ontvankelijkheidsvoorwaarde Unierechtelijk houdbaar is.
Praktische impact
Belastingplichtigen die cassatieberoep instellen, dienen tijdig griffierecht te betalen; het niet betalen leidt onverkort tot niet-ontvankelijkheid, ook wanneer een Unierechtelijk verweer wordt gevoerd.
Onderwerp-impact
Voor belastingzaken bij de Hoge Raad blijft de griffierechtdrempel een harde processuele eis; argumenten gebaseerd op het EU-Handvest bieden geen soelaas bij bewuste niet-betaling.
Samenvatting
In deze zaak had een belastingplichtige cassatieberoep ingesteld tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam. De griffier van de Hoge Raad stuurde op 1 juli 2026 een aangetekende brief met het verzoek het verschuldigde griffierecht binnen vier weken te betalen; PostNL-gegevens bevestigden aflevering. Betaling bleef echter uit. Hierop werd belanghebbende in de gelegenheid gesteld te verklaren waarom het griffierecht niet was voldaan. In zijn brief van 28 augustus 2026 voerde belanghebbende aan dat de Nederlandse regeling — die het cassatieberoep op straffe van niet-ontvankelijkheid afhankelijk stelt van voorafgaande betaling van griffierecht — in strijd is met artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, gelezen in samenhang met artikel 52. Belanghebbende betoogde dat een evenrediger systeem zou zijn om griffierecht uitsluitend achteraf te heffen bij een ongegrond beroep, en verzocht de Hoge Raad hierover prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie van de Europese Unie. De Hoge Raad verwierp dit betoog volledig. Onder verwijzing naar zijn arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915), waarin hij de Unierechtelijke houdbaarheid van het griffierechtenstelsel reeds uitvoerig had beoordeeld, zag de Hoge Raad geen aanleiding opnieuw of aanvullend prejudiciële vragen te stellen. Nu het griffierecht niet was betaald en belanghebbende geen toereikende grond had aangedragen waarom dit verzuim hem niet kon worden toegerekend, verklaarde de Hoge Raad het beroep in cassatie niet-ontvankelijk op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb. Een proceskostenveroordeling werd niet uitgesproken. De uitspraak bevestigt dat het vooraf betalen van griffierecht een harde processuele drempel blijft in het Nederlandse belastingrecht, ook wanneer een beroep op het EU-Handvest wordt gedaan.