Cassatieberoep niet-ontvankelijk wegens onbetaald griffierecht
ECLI:NL:HR:2026:1921, Hoge Raad, 13-11-2026, 26/01969
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)HR verklaart het beroep in cassatie n-o.
Kern van de zaak
Een belastingplichtige (belanghebbende) stelde beroep in cassatie in bij de Hoge Raad tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam. Belanghebbende weigerde het griffierecht vooraf te betalen en betoogde dat de verplichting tot voorafbetaling in strijd is met artikel 47 van het EU-Handvest van de grondrechten.
Beslissing van de rechter
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb. Het niet-betalen van griffierecht levert een fataal verzuim op, en de Hoge Raad ziet geen aanleiding prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie over de verenigbaarheid van de griffierechtplicht met artikel 47 EU-Handvest, nu dit reeds is beoordeeld in HR 12 juni 2026, ECLI:NL:HR:2026:915.
Impactscore
LaagHet arrest bevestigt enkel een reeds gevestigde lijn (HR 12 juni 2026) en bevat geen nieuwe rechtsontwikkeling; het betreft een standaard niet-ontvankelijkverklaring wegens onbetaald griffierecht.
Belangrijkste punten
- 1Betaling van griffierecht vooraf is een ontvankelijkheidseis ex artikel 8:41 Awb; niet-betaling leidt tot niet-ontvankelijkheid.
- 2Belanghebbende stelde dat voorafgaande griffierechtplicht in strijd is met artikel 47 jo. 52 EU-Handvest en pleitte voor heffing achteraf bij ongegrond beroep.
- 3De Hoge Raad verwijst naar zijn eerdere arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915) en ziet geen aanleiding prejudiciële vragen te stellen.
- 4Aangetekende bezorging door PostNL geldt als bewijs van ontvangst; het feit dat de brief is afgeleverd staat vast via Track & Trace.
- 5Geen proceskostenveroordeling uitgesproken.
Impactanalyse
Juridische impact
De Hoge Raad bevestigt zijn lijn uit het arrest van 12 juni 2026 dat de Nederlandse regeling van voorafgaand griffierecht niet in strijd is met artikel 47 EU-Handvest en dat verwijzing naar het HvJ EU niet aan de orde is. Dit arrest heeft beperkte zelfstandige precedentwaarde naast het reeds gewezen arrest.
Praktische impact
Belastingplichtigen die in cassatie gaan moeten tijdig griffierecht voldoen; het argument dat heffing achteraf evenrediger zou zijn wordt door de Hoge Raad niet gevolgd. Niet-betaling leidt onherroepelijk tot niet-ontvankelijkheid.
Onderwerp-impact
Voor belastingzaken bij de Hoge Raad blijft de verplichting tot voorafgaande betaling van griffierecht onverkort van kracht; pogingen om via EU-grondrechtargumenten hiervan vrijgesteld te worden, hebben geen kans van slagen.
Samenvatting
In deze belastingzaak had belanghebbende beroep in cassatie ingesteld tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam van 31 maart 2026. De griffier van de Hoge Raad stuurde tijdig een aangetekende brief met het verzoek griffierecht te voldoen binnen vier weken. Uit Track & Trace van PostNL bleek dat de brief was afgeleverd op het opgegeven adres, maar betaling bleef uit. Nadat belanghebbende in de gelegenheid was gesteld te reageren, legde hij de juridische stelling neer dat de verplichting om griffierecht vooraf te betalen – op straffe van niet-ontvankelijkheid – onverenigbaar is met artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, gelezen in samenhang met artikel 52. Belanghebbende betoogde dat heffing achteraf, uitsluitend bij een ongegrond beroep, een veel evenrediger systeem zou zijn en verzocht de Hoge Raad hierover prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie van de Europese Unie. De Hoge Raad verwierp dit betoog. Onder verwijzing naar zijn arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915), waarin dezelfde rechtsvraag reeds uitvoerig was beoordeeld, zag de Hoge Raad geen aanleiding prejudiciële vragen te stellen. Omdat het griffierecht niet was voldaan en geen verschoonbare reden voor dit verzuim was aangetoond, verklaarde de Hoge Raad het beroep in cassatie niet-ontvankelijk op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb. Er werd geen proceskostenveroordeling uitgesproken. Het arrest heeft beperkte zelfstandige precedentwerking, nu het primair een toepassing is van eerder gevestigde rechtspraak. Het onderstreept echter opnieuw dat Nederlandse griffierechtregels standhouden tegenover Europeesrechtelijke grondrechtargumenten, en dat niet-betaling van griffierecht fatale gevolgen heeft voor de ontvankelijkheid van een cassatieberoep in belastingzaken.