Hoge Raad: cassatieberoep niet-ontvankelijk wegens onbetaald griffierecht
ECLI:NL:HR:2026:1794, Hoge Raad, 30-10-2026, 26/01830
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)HR verklaart het beroep in cassatie n-o.
Kern van de zaak
Belanghebbende stelde cassatieberoep in tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam, maar weigerde het verschuldigde griffierecht te betalen. Ter onderbouwing voerde belanghebbende aan dat de voorafgaande betaling van griffierecht op straffe van niet-ontvankelijkheid in strijd is met artikel 47 van het EU-Handvest van de grondrechten.
Beslissing van de rechter
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb, omdat het griffierecht niet is voldaan. Het argument dat voorafgaande heffing van griffierecht in strijd is met het EU-Handvest en dat prejudiciële vragen gesteld moeten worden aan het HvJ EU, wordt verworpen onder verwijzing naar het eerdere arrest HR 12 juni 2026, ECLI:NL:HR:2026:915.
Impactscore
LaagDe uitspraak is een herhaling en bevestiging van een reeds gevestigde lijn (HR 12 juni 2026) en bevat geen nieuwe rechtsontwikkeling; de feitelijke en juridische vraag is beperkt tot de ontvankelijkheidskwestie rond griffierecht.
Belangrijkste punten
- 1Griffierecht niet betaald ondanks aangetekende aanmaning en aanvullende herstelmogelijkheid via het digitale dossier.
- 2Belanghebbende betoogt dat voorafgaande griffierechtplicht op straffe van niet-ontvankelijkheid strijdig is met artikel 47 jo. 52 EU-Handvest.
- 3Hoge Raad verwijst naar eigen arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915) en ziet geen aanleiding prejudiciële vragen te stellen aan het HvJ EU.
- 4Geen grond aanwezig om te oordelen dat belanghebbende niet in verzuim was ten aanzien van de betalingsverplichting.
- 5Geen proceskostenveroordeling uitgesproken.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak bevestigt de vaste lijn van de Hoge Raad dat de verplichte voorafgaande betaling van griffierecht onder artikel 8:41 Awb niet in strijd is met artikel 47 van het EU-Handvest en dat er geen aanleiding bestaat voor prejudiciële verwijzing naar het HvJ EU hierover. Dit versterkt de precedentwerking van HR 12 juni 2026.
Praktische impact
Belastingplichtigen en andere procespartijen die cassatieberoep instellen, kunnen niet aan niet-ontvankelijkheid ontsnappen door te weigeren griffierecht te betalen op grond van een EU-Handvestargument; betaling blijft een harde processuele voorwaarde.
Onderwerp-impact
Voor procedures bij de belastingrechter en in bestuursrechtelijke cassatiezaken betekent dit dat het griffierechtregime robuust overeind blijft en dat de drempel voor toegang tot de rechter via dit argument niet succesvol te bestrijden valt.
Samenvatting
In deze zaak had belanghebbende cassatieberoep ingesteld tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam van 24 maart 2026. De griffier van de Hoge Raad sommeerde belanghebbende bij aangetekende brief van 25 juni 2026 het verschuldigde griffierecht binnen vier weken te voldoen. Nadat betaling uitbleef, werd belanghebbende via het digitale dossier in de gelegenheid gesteld te verklaren waarom het griffierecht niet was betaald. In reactie daarop voerde belanghebbende aan dat de verplichting om voorafgaand aan de behandeling griffierecht te betalen op straffe van niet-ontvankelijkheid, in strijd is met het recht op effectieve rechtsbescherming als gewaarborgd door artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, gelezen in samenhang met artikel 52 daarvan. Volgens belanghebbende zou achteraf heffen bij een ongegrond beroep een evenrediger alternatief zijn, en was de Hoge Raad verplicht hierover prejudiciële vragen voor te leggen aan het Hof van Justitie van de Europese Unie. De Hoge Raad verwierp dit betoog volledig. Onder verwijzing naar zijn eerdere arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915), waarin dezelfde problematiek reeds uitvoerig is beoordeeld, oordeelde de Hoge Raad dat er geen aanleiding bestaat prejudiciële vragen te stellen. Het argument leverde geen grond op om te concluderen dat belanghebbende niet in verzuim was geweest met de betaling. Gevolg hiervan is dat het cassatieberoep op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb niet-ontvankelijk werd verklaard. Er werd geen proceskostenveroordeling uitgesproken. De uitspraak bevestigt dat de voorafgaande griffierechtplicht in het Nederlandse bestuursprocesrecht een harde toegangsvoorwaarde vormt die niet met een beroep op het EU-Handvest terzijde kan worden geschoven.