Hoge Raad: alle erfgenamen verplicht opgeroepen in cassatie bij nalatenschapsverdeling

Samenvatting

In deze Hoge Raad-uitspraak van 25 september 2026 staat de vraag centraal of een cassatieberoep in een nalatenschapsgeschil ontvankelijk is wanneer niet alle betrokkenen zijn opgeroepen. Broer 1 had cassatieberoep ingesteld tegen een hofuitspraak over de verdeling van een nalatenschap, maar had nagelaten de nicht – die optrad als executeur in de nalatenschap van de zus – als partij op te roepen. Broer 2 vorderde in een incident primair de niet-ontvankelijkverklaring van broer 1, subsidiair een rechterlijk bevel om de nicht alsnog op te roepen op grond van art. 118 Rv jo. art. 418a Rv. De Hoge Raad overweegt dat een vordering tot vaststelling van de verdeling van een nalatenschap een processueel ondeelbare rechtsverhouding oplevert. Dit betekent dat de rechterlijke beslissing rechtens noodzakelijk in dezelfde zin moet luiden ten aanzien van alle bij die verhouding betrokkenen. Een rechter kan een dergelijke beslissing dan ook slechts geven in een geding waarbij alle betrokkenen als partij zijn verschenen, zodat de uitspraak hen allen bindt. Die verplichting geldt niet alleen in eerste aanleg, maar ook in hoger beroep en cassatie. De Hoge Raad honoreert de subsidiaire vordering van broer 2: broer 1 wordt gelast de nicht in haar hoedanigheid van executeur alsnog in cassatie op te roepen tegen een nader te bepalen datum. Daarmee wordt niet-ontvankelijkheid voorkomen via de herstelmogelijkheid die art. 118/418a Rv biedt. De uitspraak benadrukt het belang van een volledig partijdebat in erfrechtzaken en biedt tegelijkertijd een praktische veiligheidsklep voor advocaten die een betrokken partij over het hoofd hebben gezien bij het instellen van een rechtsmiddel.