Artikel 21 Rv niet van toepassing in fiscaal procesrecht

Samenvatting

In deze zaak in hoger beroep bij het Gerechtshof Den Haag stond centraal of het hoger beroep van een belastingplichtige ongegrond verklaard kon worden met toepassing van artikel 21 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (Rv). De belastingplichtige had aangifte gedaan op basis van een taxatierapport voor een voertuig met een zogenoemde WOK-status, terwijl de Inspecteur stelde dat hij wist dat hij niet voor de taxatiemethode in aanmerking kwam en het rapport niet voldeed aan de wettelijke vereisten. De Inspecteur concludeerde mede op die grond tot misbruik van procesrecht. Het Hof verwerpt dit standpunt uitdrukkelijk. Artikel 21 Rv verplicht partijen in civiele procedures om alle relevante feiten volledig en naar waarheid aan te voeren, en geeft de rechter de bevoegdheid om bij schending daarvan de gevolgtrekkingen te maken die hij geraden acht. Deze bepaling is echter uitsluitend van toepassing in procedures voor de burgerlijke rechter. Het fiscale procesrecht is geregeld in de Algemene wet bestuursrecht en de Algemene wet inzake rijksbelastingen, en artikel 21 Rv is daarin noch van overeenkomstige toepassing verklaard, noch heeft het een evenknie in dat procesrecht. Het Hof oordeelt dan ook dat het niet vrijstaat om de door de belastingplichtige aangevoerde beroepsgronden af te wijzen louter op grond van het gestelde gedrag bij de aangifte. De inhoudelijke beoordeling van het hoger beroep dient gewoon te volgen. In eerste aanleg had de Rechtbank het beroep ongegrond verklaard, maar wel een vergoeding van immateriële schade toegekend van € 500 ten laste van de Staat en € 500 ten laste van de Inspecteur wegens overschrijding van de redelijke termijn. Deze procesrechtelijke verduidelijking is relevant voor de praktijk van BPM-procedures en het gebruik van fiscale sanctie-instrumenten.