Bijstandsgerechtigde dakloos krijgt geen gelijk over inhoudingen
ECLI:NL:CRVB:2026:1245, Centrale Raad van Beroep, 18-08-2026, 24/2448 PW
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bezwaar tegen uitkeringsspecificatie. Besluitkarakter. Derdenbeslag. De uitkeringsspecificatie over augustus 2023 is voor wat betreft de verlaging (vanwege ontbreken woonlasten) en inhouding (vanwege derdenbeslag) geen besluit in de zin van art. 1:3 Awb. De verlaging vloeit namelijk voort uit een eerder besluit en de inhouding was al zichtbaar in een eerdere uitkeringsspecificatie. In zoverre kon appellant dan ook geen bezwaar maken tegen de uitkeringsspecificatie over augustus 2023 en heeft het college het bezwaar daartegen terecht niet-ontvankelijk verklaard.
Kern van de zaak
Een dakloze bijstandsgerechtigde (appellant) ontving bijstand met een verlaging van 10% wegens ontbrekende woonkosten. Op zijn uitkering werd daarnaast een derdenbeslag gelegd voor ontruimingskosten en een bestuursrechtelijke premie ingehouden via het CAK. Appellant vocht de uitkeringsspecificatie aan bij de Centrale Raad van Beroep.
Beslissing van de rechter
Het hoger beroep is ongegrond: de uitkeringsspecificatie is voor zover deze ziet op de verlaging en het derdenbeslag geen besluit in de zin van de Awb, zodat de Raad niet toekomt aan inhoudelijke beoordeling daarvan. Voor de inhouding van de bestuursrechtelijke premie geldt dat het college verplicht is uitvoering te geven aan de opdracht van het CAK; appellant dient zich voor bezwaar daarover tot het CAK te wenden.
Impactscore
LaagDe uitspraak past binnen vaste jurisprudentie over de kwalificatie van uitkeringsspecificaties en de rol van het college als inhoudingsplichtige; zij bevat geen nieuwe rechtsvragen en heeft beperkte precedentwerking buiten de individuele zaak.
Belangrijkste punten
- 1Een uitkeringsspecificatie is niet in alle onderdelen een appellabel besluit in de zin van artikel 1:3 Awb.
- 2De verlaging van 10% wegens ontbrekende woonkosten (dakloosheid) en de inhouding op grond van derdenbeslag zijn geen voor bezwaar vatbare besluiten via de uitkeringsspecificatie.
- 3De inhouding van de bestuursrechtelijke premie (CAK) is wél een besluit, maar het college handelt hier uitsluitend als inhoudingsplichtige in opdracht van het CAK.
- 4Bezwaar tegen de bestuursrechtelijke premie-inhouding dient te worden gericht aan het CAK, niet aan het college van B&W.
- 5Het derdenbeslag is gelegd op basis van een executoriale titel (vonnis kantonrechter 2019) wegens ontruimingskosten, waartegen langs deze weg geen verweer mogelijk is.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak bevestigt de bestaande lijn dat uitkeringsspecificaties slechts partieel als besluit kwalificeren en dat het college bij CAK-inhoudingen geen eigen beoordelingsruimte heeft, waardoor de rechtsbeschermingsroute tegen premie-inhoudingen uitsluitend via het CAK loopt.
Praktische impact
Voor dakloze bijstandsgerechtigden met een derdenbeslag en CAK-premie-inhouding betekent dit dat zij voor elk onderdeel van de inhouding een andere rechtsbeschermingsroute moeten volgen, wat de toegang tot rechtsmiddelen complex maakt.
Onderwerp-impact
In de sociale zekerheid en bijstandspraktijk onderstreept deze uitspraak dat gemeenten als louter uitvoerder van derdenbeslagen en CAK-opdrachten optreden en daarvoor niet zelfstandig kunnen worden aangesproken via bestuursrechtelijke bezwaar- en beroepsprocedures.
Samenvatting
In deze zaak stond de uitkeringsspecificatie van een dakloze bijstandsgerechtigde centraal. Appellant ontvangt sinds januari 2021 bijstand op grond van de Participatiewet, met een verlaging van 10% wegens het ontbreken van woonkosten als gevolg van zijn dakloosheid. Op basis van een vonnis van de kantonrechter uit 2019 — dat zag op de ontruiming van zijn voormalige woning — legde een gerechtsdeurwaarderskantoor in januari 2024 executoriaal derdenbeslag op zijn bijstandsuitkering. Bovendien hield het college op instructie van het CAK een bestuursrechtelijke premie in op de uitkering. Appellant stelde hoger beroep in en verzette zich tegen de uitkeringsspecificatie die al deze inhoudingen weerspiegelde. De Centrale Raad van Beroep oordeelt dat de uitkeringsspecificatie slechts gedeeltelijk als een besluit in de zin van artikel 1:3 Awb kwalificeert. Voor zover de specificatie de verlaging van 10% en de inhouding wegens derdenbeslag weergeeft, is er geen sprake van een publiekrechtelijke rechtshandeling; aan inhoudelijke beoordeling van die onderdelen komt de Raad dan ook niet toe. Ten aanzien van de inhouding van de bestuursrechtelijke premie erkent de Raad wél dat sprake is van een besluit, maar stelt hij vast dat het college gehouden is uitvoering te geven aan de opdracht van het CAK. Het college heeft daarbij geen eigen beleidsruimte. Appellant die het oneens is met deze inhouding, dient zich rechtstreeks tot het CAK te wenden. De uitkomst is dat appellant op alle onderdelen in het ongelijk wordt gesteld. De uitspraak bevestigt de bestaande rechtslijn dat gemeenten bij CAK-inhoudingen als louter uitvoerend orgaan optreden en dat uitkeringsspecificaties niet integraal als appellabel besluit worden aangemerkt. Voor bijstandsgerechtigden in vergelijkbare situaties onderstreept dit hoe versnipperd de rechtsbescherming kan zijn wanneer meerdere actoren (gemeente, CAK, deurwaarder) gelijktijdig inhoudingen toepassen.