Positief initiatiefplan schept geen vertrouwen op omgevingsvergunning
ECLI:NL:RVS:2026:6451, Raad van State, 26-10-2026, 202500978/1/R2
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)[appellant] betoogt dat de rechtbank ten onrechte heeft geoordeeld dat het college van burgemeester en wethouders van Breda zijn aanvraag heeft mogen afwijzen, omdat hij er gerechtvaardigd op mocht vertrouwen dat het college de omgevingsvergunning aan hem zou verlenen. Zijn initiatiefplan is namelijk positief beoordeeld en op de tekeningen bij het initiatiefplan was al te zien dat de goothoogte zou toenemen. Wie zich beroept op het vertrouwensbeginsel moet aannemelijk maken dat van de kant van de overheid toezeggingen of andere uitlatingen zijn gedaan of gedragingen zijn verricht waaruit hij in de gegeven omstandigheden redelijkerwijs kon en mocht afleiden of het bestuursorgaan een bepaalde bevoegdheid zou uitoefenen en zo ja hoe. De rechtbank heeft terecht geoordeeld dat het college de aanvraag heeft mogen afwijzen.
Kern van de zaak
Een appellant vroeg een omgevingsvergunning aan na een positieve beoordeling van zijn initiatiefplan. Het college wees de aanvraag af omdat de goothoogte bij de definitieve aanvraag bleek toe te nemen, wat niet uit het initiatiefplan was op te maken. Appellant beriep zich op het vertrouwensbeginsel.
Beslissing van de rechter
Het hoger beroep is ongegrond verklaard; de afwijzing van de omgevingsvergunning blijft in stand. Doorslaggevend is dat het college bij de beoordeling van het initiatiefplan niet had hoeven opmerken dat de goothoogte zou toenemen, en dat de brief van 7 juni 2022 appellant expliciet waarschuwde dat een positief advies geen garantie biedt voor vergunningverlening.
Impactscore
LaagDe uitspraak past binnen een vaste lijn van de Raad van State over het vertrouwensbeginsel in het omgevingsrecht en stelt geen nieuwe rechtsregel; de waarde is vooral bevestigend en casuïstisch.
Belangrijkste punten
- 1Voor een geslaagd beroep op het vertrouwensbeginsel moet aannemelijk zijn dat de overheid toezeggingen of gedragingen heeft verricht waaruit redelijkerwijs een bepaalde beslissing kon worden afgeleid.
- 2De tekeningen bij het initiatiefplan bevatten geen maatvoeringen of detailtekeningen, waardoor de toename van de goothoogte pas bij de definitieve aanvraag zichtbaar werd.
- 3Het college heeft in de brief van 7 juni 2022 expliciet vermeld dat een positief advies op het initiatiefplan niet automatisch vergunningverlening inhoudt.
- 4Het college voerde bij de formele aanvraag een 'bredere toetsing' uit op basis van de uitgebreidere aanvraagtekeningen, waarbij de goothoogte alsnog als bezwaar werd aangemerkt.
- 5Oud recht (vóór inwerkingtreding Omgevingswet per 1 januari 2024) is van toepassing op deze zaak.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak bevestigt de bestaande lijn dat een positief advies op een initiatiefplan in het omgevingsrecht geen rechtens te honoreren verwachting schept omtrent de verlening van een omgevingsvergunning. Expliciete waarschuwingen in ambtelijke brieven wegen zwaar bij de toepassing van het vertrouwensbeginsel.
Praktische impact
Initiatiefnemers kunnen niet afgaan op een positieve voorreactie van het college als zekerheid voor vergunningverlening, zeker niet als de definitieve aanvraagtekeningen meer detail bevatten dan de initiatiefstukken.
Onderwerp-impact
In de praktijk van ruimtelijke ordening en vergunningverlening onderstreept deze uitspraak het belang van volledig en gedetailleerd indienen van stukken al in de initiatieffase, om latere verrassingen te vermijden.
Samenvatting
Deze zaak draait om de vraag of een appellant gerechtvaardigd mocht vertrouwen op de verlening van een omgevingsvergunning op basis van een positieve beoordeling van zijn initiatiefplan door het college. De appellant had een initiatiefplan ingediend dat positief was beoordeeld, maar bij de formele aanvraag bleek de goothoogte van het bouwplan toe te nemen ten opzichte van de bestaande situatie. Het college wees de aanvraag af, en de rechtbank bevestigde die afwijzing. In hoger beroep bij de Raad van State handhaafde appellant zijn beroep op het vertrouwensbeginsel. De Raad van State overweegt dat voor een geslaagd beroep op het vertrouwensbeginsel aannemelijk moet zijn dat van de kant van de overheid toezeggingen of gedragingen zijn gedaan waaruit de betrokkene in de gegeven omstandigheden redelijkerwijs mocht afleiden hoe het bestuursorgaan zijn bevoegdheid zou uitoefenen. Aan die maatstaf is hier niet voldaan. De tekeningen bij het initiatiefplan waren beduidend minder gedetailleerd dan die bij de formele aanvraag: er ontbraken maatvoeringen en detailtekeningen. Als gevolg daarvan hoefde het college pas bij de behandeling van de formele aanvraag te constateren dat de goothoogte zou toenemen. Bovendien had het college in zijn brief van 7 juni 2022 uitdrukkelijk gewaarschuwd dat een positieve beoordeling van het initiatiefplan niet automatisch tot vergunningverlening leidt, en aangekondigd dat bij de formele aanvraag een bredere toetsing zou plaatsvinden. Onder deze omstandigheden kon appellant aan de positieve voorreactie van het college geen gerechtvaardigd vertrouwen ontlenen dat de vergunning zou worden verleend. Het hoger beroep is ongegrond verklaard en er is geen proceskostenveroordeling uitgesproken. Oud omgevingsrecht (vóór de Omgevingswet) was van toepassing.