Woningsluiting Sittard: procesbelang en tijdsverloop bij 13b Opiumwet
ECLI:NL:RVS:2026:5775, Raad van State, 30-09-2026, 202502191/1/A3
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij besluit van 17 januari 2023 heeft de burgemeester van Sittard-Geleen besloten dat de woning aan de [locatie] in Sittard op 3 februari 2023 voor drie maanden wordt gesloten op grond van artikel 13b van de Opiumwet. [appellant A] en [appellant B] huren een woning aan de [locatie] in Sittard. Naar aanleiding van een melding heeft de politie op 14 oktober 2022 in de woning onder meer softdrugs aangetroffen. De burgemeester heeft [appellant A] en [appellant B] op 17 januari 2023 een last onder bestuursdwang opgelegd op grond van artikel 13b van de Opiumwet, inhoudende de tijdelijke sluiting van de woning voor drie maanden ingaande op 3 februari 2023. De Afdeling begrijpt dit besluit zo dat als [appellant A] en [appellant B] binnen de begunstigingstermijn van twee weken niet zelf aan de last voldoen, op 3 februari 2023, of kort daarna, de burgemeester middels bestuursdwang zelf overgaat tot sluiting van de woning. De voorgenomen sluiting is niet doorgegaan en daarom heeft de burgemeester bij brief van 29 maart 2023 besloten dat de woning op 6 april 2023 voor drie maanden wordt gesloten.
Kern van de zaak
De burgemeester van Sittard sloot de woning van appellanten voor drie maanden op grond van artikel 13b Opiumwet na aantreffen van 1 kg hennep en illegaal vuurwerk. Appellanten bestreden dit besluit maar de rechtbank verklaarde het beroep niet-ontvankelijk wegens ontbreken van procesbelang.
Beslissing van de rechter
De Raad van State buigt zich over de ontvankelijkheidsvraag en het tijdsverloop bij de woningsluiting; de rechtbank had het beroep niet-ontvankelijk verklaard omdat appellanten onvoldoende aannemelijk hadden gemaakt schade te hebben geleden. De Afdeling benadrukt dat de burgemeester bij (her)beoordeling steeds moet toetsen of sluiting nog geschikt en noodzakelijk is, mede gelet op tijdsverloop en of de situatie al is hersteld.
Impactscore
MiddelDe uitspraak past binnen bestaande rechtspraak over artikel 13b Opiumwet en de geschiktheidstoets bij tijdsverloop (zie ECLI:NL:RVS:2026:3368), maar verduidelijkt de herbeoordelingsplicht bij uitgestelde sluitingen op een voor de handhavingspraktijk relevant punt.
Belangrijkste punten
- 1Aantreffen van 1 kg hennep en illegaal vuurwerk vormt grondslag voor 13b Opiumwet-sluiting
- 2Rechtbank verklaarde beroep niet-ontvankelijk wegens ontbreken procesbelang; louter immateriële schade (verlies woongenot) onvoldoende aannemelijk gemaakt
- 3Tijdsverloop tussen primair besluit en daadwerkelijke sluiting (3 februari 2023 naar 6 april 2023) verplicht burgemeester tot hernieuwde geschiktheids- en noodzakelijkheidstoets
- 4Aan wie tijdsverloop te wijten is, is niet relevant voor de herbeoordelingsplicht
- 5Als de situatie al is hersteld is sluiting ongeschikt; dit volgt uit ECLI:NL:RVS:2026:3368
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak bevestigt dat bij vertraging in de uitvoering van een 13b Opiumwet-sluiting de burgemeester telkens opnieuw moet beoordelen of sluiting nog proportioneel en geschikt is, ongeacht wie het tijdsverloop heeft veroorzaakt. Dit stelt structurele eisen aan de motivering van uitgestelde woningsluitingen.
Praktische impact
Bewoners wier woning niet direct wordt gesloten na het primaire besluit kunnen met dit tijdsverloop als argument aanvoeren dat de sluiting haar doel niet meer dient; burgemeesters moeten bij uitgestelde sluitingen expliciete heroverweging documenteren.
Onderwerp-impact
Voor gemeentelijk handhavingsbeleid rond drugsgerelateerde woningsluitingen betekent dit dat vertragingen in de uitvoering tot extra juridische kwetsbaarheid leiden en dat een actuele proportionaliteitstoets steeds vereist is.
Samenvatting
In deze zaak stond de woningsluiting van appellanten in Sittard centraal. Na een politiemelding werden op 14 oktober 2022 in hun huurwoning circa 1 kilogram henneptoppen en illegaal vuurwerk aangetroffen. De burgemeester legde op grond van artikel 13b van de Opiumwet een last onder bestuursdwang op die voorzag in een sluiting van drie maanden. De beoogde sluiting op 3 februari 2023 ging niet door; uiteindelijk werd de woning pas op 6 april 2023 gesloten, waarna appellanten op 6 juli 2023 weer toegang kregen. De rechtbank verklaarde het beroep van appellanten niet-ontvankelijk wegens het ontbreken van procesbelang. Appellanten hadden naar het oordeel van de rechtbank onvoldoende aannemelijk gemaakt dat zij schade hadden geleden door de sluiting; de enkele stelling dat zij immateriële schade hadden geleden door verlies van woongenot volstond daartoe niet. De Raad van State buigt zich in hoger beroep over deze ontvankelijkheidskwestie én over de rechtmatigheid van de sluiting in het licht van het tijdsverloop. De Afdeling stelt daarbij een belangrijke rechtsregel voorop: wanneer tussen het primaire besluit en de daadwerkelijke sluiting geruime tijd verstrijkt, dient de burgemeester bij elk moment van besluitvorming opnieuw te beoordelen of sluiting nog een geschikt middel is en of deze nog noodzakelijk is, gelet op het tijdsverloop in samenhang met de overige omstandigheden. Aan wie dat tijdsverloop te wijten valt, is daarbij niet relevant. Indien de situatie inmiddels is hersteld, is sluiting ongeschikt. Dit sluit aan bij de uitspraak van 10 juni 2026 (ECLI:NL:RVS:2026:3368). De uitspraak legt daarmee een doorlopende motiveringsplicht op bij uitgestelde woningsluitingen en versterkt de positie van bewoners die kunnen aantonen dat het handhavingsdoel door tijdsverloop niet meer bereikbaar is.