Raad van State: SIC-restrictie piloot ten onrechte opgelegd
ECLI:NL:RVS:2026:5637, Raad van State, 23-09-2026, 202504526/1/A2
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij besluit van 6 juli 2023 heeft de minister van Infrastructuur en Waterstaat aan [appellant] een medisch certificaat klasse 1 afgegeven met een SIC-restrictie. [appellant] volgde een pilotenopleiding in Spanje. Voor de pilotenopleiding is een medisch certificaat vereist. In een alcohol- en drugsonderzoek van 5 oktober 2021 is bij [appellant] een verhoogde CDT-waarde van 2,8% vastgesteld, met een afkapwaarde van 2%. Een verhoogde CDT-waarde is een aanwijzing voor een alcohol gerelateerde stoornis. Bij besluit van 16 november 2021 heeft de minister aan [appellant] een medisch certificaat verleend met onder meer een zogenoemde SIC-restrictie. De SIC-restrictie betekent dat [appellant] in het eerste jaar van zijn opleiding elke drie maanden een bloedonderzoek moet laten doen naar alcoholgebruik en dat hij bij zijn keuring, na één jaar, een psychiatrisch onderzoek moet laten doen.
Kern van de zaak
Een pilotenopleidingsstudent kreeg een SIC-restrictie op zijn medisch certificaat na een verhoogde CDT-waarde (indicator voor alcoholgebruik). Na herhaalde onderzoeken konden meerdere specialisten geen overtuigende diagnose van een alcoholgerelateerde stoornis vaststellen. De appellant vocht de restrictie aan bij de rechter.
Beslissing van de rechter
De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State verklaart het hoger beroep gegrond, vernietigt de uitspraak van de rechtbank en herroept het besluit waarbij de SIC-restrictie aan het medisch certificaat werd verbonden. Doorslaggevend is dat meerdere onafhankelijke specialisten geen overtuigende verklaring of diagnose voor de verhoogde CDT-waarden konden geven, waardoor de grondslag voor de restrictie onvoldoende was onderbouwd.
Impactscore
MiddelDe uitspraak is relevant voor de luchtvaartsector en medische certificering, maar heeft een beperkte bredere precedentwerking omdat het sterk feitelijk van aard is en draait om de weging van tegenstrijdige medische adviezen in een individueel geval.
Belangrijkste punten
- 1Verhoogde CDT-waarden bij twee metingen waren aanleiding voor de SIC-restrictie, maar meerdere specialisten (waaronder psychiaters en een internist-oncoloog) konden geen overtuigende alcohol gerelateerde stoornis vaststellen.
- 2De minister had de SIC-restrictie gehandhaafd ondanks tegenstrijdige medische conclusies van Spoor6 Verslavingszorg en het Meander Medisch Centrum.
- 3De Raad van State vernietigt zowel de rechtbankuitspraak als het besluit op bezwaar van de minister.
- 4De SIC-restrictie in het medisch certificaat wordt herroepen, wat betekent dat de restrictie met terugwerkende kracht wordt opgeheven.
- 5De minister wordt veroordeeld tot vergoeding van proceskosten, wat wijst op onrechtmatig handelen van het bestuursorgaan.
Impactanalyse
Juridische impact
Deze uitspraak verduidelijkt dat bij oplegging van medische beperkingen aan luchtvaarttoelatingen de minister voldoende medische grondslag moet hebben en tegenstrijdige deskundigenoordelen niet zonder nadere motivering terzijde mag schuiven. Het herroepen van het primaire besluit door de Afdeling zelf is een ingrijpend rechtsgevolg.
Praktische impact
De appellant kan zijn pilotenopleiding vervolgen zonder de beperkende SIC-restrictie, die hem verplichte periodieke bloedonderzoeken en psychiatrische keuringen oplegde. De minister moet bovendien de proceskosten vergoeden.
Onderwerp-impact
Voor de luchtvaartsector benadrukt deze uitspraak dat medische certificeringsbesluiten zorgvuldig onderbouwd moeten zijn met eenduidige medische expertise; bij tegenstrijdige deskundigenberichten is handhaving van beperkende maatregelen juridisch kwetsbaar.
Samenvatting
Een student die een pilotenopleiding volgde in Spanje ontving in november 2021 een medisch certificaat met een SIC-restrictie, nadat bij een alcohol- en drugsonderzoek een verhoogde CDT-waarde was vastgesteld. Deze restrictie hield in dat hij elke drie maanden bloedonderzoek moest ondergaan en na één jaar een psychiatrisch onderzoek moest laten verrichten. Bij de keuring na een jaar bleek opnieuw een verhoogde CDT-waarde, waarna twee psychiaters voorlopig concludeerden dat sprake leek van een ongespecificeerde alcoholgerelateerde stoornis. De minister schreef voor dat appellant in therapie moest gaan alvorens in aanmerking te komen voor een nieuw certificaat. Onder meer een psychiater van Spoor6 Verslavingszorg en een internist-oncoloog konden echter geen overtuigende diagnose stellen of de hoge CDT-waarden verklaren. Ook heronderzoek van het bloedmonster door het Meander Medisch Centrum leverde geen eenduidige onderbouwing op. Desondanks handhaafde de minister bij besluit op bezwaar van 20 november 2023 het standpunt. De rechtbank verklaarde het beroep ongegrond bij uitspraak van 26 juni 2025. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State oordeelt anders. Zij verklaart het hoger beroep gegrond, vernietigt de uitspraak van de rechtbank én het besluit op bezwaar, verklaart het bezwaar alsnog gegrond en herroept het primaire besluit voor zover daarin de SIC-restrictie is opgenomen. De kern van de redenering is dat de minister de SIC-restrictie niet voldoende medisch kon onderbouwen in het licht van de tegenstrijdige en onzekere deskundigenoordelen. Door zelf in de zaak te voorzien en het primaire besluit te herroepen, biedt de Afdeling definitieve duidelijkheid: de restrictie is ten onrechte opgelegd en de appellant kan zijn opleiding zonder deze beperkingen voortzetten. De minister wordt tevens veroordeeld in de proceskosten.