Afghaanse automonteur krijgt geen overbrenging naar Nederland
ECLI:NL:RVS:2026:5520, Raad van State, 16-09-2026, 202506173/1/V6
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij besluit van 22 december 2023 heeft de minister een verzoek van [appellant] om op enige wijze zijn overkomst naar Nederland te faciliteren (het verzoek), afgewezen. [appellant] heeft de Afghaanse nationaliteit en verblijft in Afghanistan. Op 7 oktober 2023 heeft hij de minister gevraagd om hem naar Nederland over te brengen. [appellant] stelt dat hij van 2006 tot en met 2009 in dienst was van het bedrijf "RA International". Hij heeft binnen het kamp Tarin Kowt als automonteur gewerkt.
Kern van de zaak
Een Afghaanse automonteur die van 2006 tot 2009 werkzaam was voor het bedrijf RA International binnen kamp Tarin Kowt verzocht de minister om overbrenging naar Nederland op grond van de Tolkenregeling. De minister wees het verzoek af omdat appellant niet als 'voormalig lokale medewerker' in de zin van die regeling kon worden aangemerkt. Appellant ging in beroep en stelde dat een ruimhartigheidstoets had moeten worden toegepast.
Beslissing van de rechter
De Raad van State behandelt het hoger beroep van appellant; de rechtbank had eerder geoordeeld dat de minister het verzoek terecht heeft afgewezen. Doorslaggevend is dat appellant als werknemer van een extern bedrijf onvoldoende onderscheidbaar is van een bredere groep mensen die werkzaamheden verrichtten ten behoeve van de Nederlandse missie, en daardoor niet in een extra zichtbare en kwetsbare positie werd gebracht.
Impactscore
MiddelDe uitspraak bevestigt en verduidelijkt bestaand beleid rondom de Tolkenregeling zonder fundamenteel nieuw recht te scheppen, maar raakt een kwetsbare groep en heeft betekenis voor vergelijkbare zaken van Afghaanse contractanten.
Belangrijkste punten
- 1De Tolkenregeling vereist dat de betrokkene als 'voormalig lokale medewerker' is opgenomen in de werkzaamheden van de Nederlandse militaire missie.
- 2Werkzaamheden als werknemer van een extern bedrijf (RA International) volstaan niet voor toepassing van de Tolkenregeling.
- 3De ruimhartige beoordelingswijze gold uitsluitend tijdens de evacuatiefase en niet voor later ingediende verzoeken.
- 4Appellant heeft niet aannemelijk gemaakt dat hij als gevolg van zijn werkzaamheden concreet gevaar loopt.
- 5Ondanks een moeilijke bewijspositie mag de minister verlangen dat concrete gevaren aannemelijk worden gemaakt.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak verduidelijkt de reikwijdte van het begrip 'voormalig lokale medewerker' in de Tolkenregeling en bevestigt dat werknemers van externe contractanten niet zonder meer onder deze regeling vallen. De tijdelijke ruimhartigheidstoets uit de evacuatiefase wordt expliciet beperkt tot die specifieke periode.
Praktische impact
Afghanen die werkzaam waren voor externe bedrijven op Nederlandse militaire locaties kunnen in beginsel geen succesvol beroep doen op de Tolkenregeling voor overbrenging naar Nederland. Zij blijven verantwoordelijk voor het aannemelijk maken van concreet persoonlijk gevaar.
Onderwerp-impact
Voor de groep voormalige lokale medewerkers en contractanten van de Nederlandse missie in Afghanistan wordt de toegang tot beschermingsregelingen verder afgebakend, met beperkte handelingsruimte voor betrokkenen die niet direct in dienst waren van de Nederlandse overheid.
Samenvatting
Deze zaak betreft een Afghaanse onderdaan die van 2006 tot en met 2009 als automonteur werkzaam was voor het bedrijf RA International binnen kamp Tarin Kowt, een Nederlandse militaire locatie in Afghanistan. Op 7 oktober 2023 verzocht hij de minister hem naar Nederland over te brengen op grond van de Werkafspraken tolken, ook wel de Tolkenregeling genaamd. De minister wees het verzoek af met als reden dat appellant niet kon worden aangemerkt als 'voormalig lokale medewerker' in de zin van die regeling, omdat hij slechts als werknemer van een extern bedrijf werkzaam was en niet rechtstreeks was opgenomen in de werkzaamheden van de Nederlandse militaire missie. De rechtbank bevestigde deze afwijzing. Zij oordeelde dat appellant zich op grond van de aard van zijn werkzaamheden onvoldoende onderscheidde van een bredere groep personen die diensten verleenden ten behoeve van de Nederlandse missie. Zijn werkzaamheden brachten hem niet in een extra zichtbare of kwetsbare positie en leidden niet tot vereenzelvigd worden met de Nederlandse missie. Tevens stelde de rechtbank vast dat de ruimhartige beoordelingswijze die gold tijdens de evacuatiefase uitsluitend betrekking had op verzoeken die in die periode zijn behandeld, en niet van toepassing is op latere verzoeken zoals dat van appellant. Bovendien had appellant niet aannemelijk gemaakt dat hij als gevolg van zijn werkzaamheden concreet gevaar loopt, hetgeen de minister wel van hem mocht verlangen ondanks zijn moeilijke bewijspositie. In hoger beroep betoogt appellant onder meer dat de minister het verzoek had moeten beoordelen aan de hand van een ruimhartigheidstoets. De Raad van State behandelt dit hoger beroep. De zaak illustreert de strikte afbakening van de Tolkenregeling en de beperkte reikwijdte van ruimhartig beleid buiten de evacuatiefase.