Asbestsaneerder krijgt derde boete vernietigd door Raad van State
ECLI:NL:RVS:2026:5515, Raad van State, 16-09-2026, 202502636/1/A2
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij eerste besluit van 7 december 2023 heeft de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid [bedrijf] bestuurlijke boetes van € 4.050,00, € 10.800,00 en € 2.700,00 opgelegd. Bij tweede besluit van 7 december 2023 heeft de minister [bedrijf] een schriftelijke waarschuwing preventieve stillegging van werk gegeven. [bedrijf] is exploitant van een bedrijf voor asbestsanering. Zij heeft op 25 januari 2023 op een perceel in [locatie], asbestsaneringswerkzaamheden uitgevoerd. De werkzaamheden bestonden uit het saneren van asbesthoudende golfplaten van twee geschakelde schuren. Tijdens de werkzaamheden heeft een inspecteur van de Nederlandse Arbeidsinspectie overtredingen van artikel 3.17, eerste lid, artikel 7.4, derde lid, en artikel 7.18, vierde lid, van het Arbeidsomstandighedenbesluit (Arbobesluit) vastgesteld. Naar aanleiding daarvan heeft de minister de in het procesverloop van deze uitspraak vermelde besluiten van 7 december 2023 genomen.
Kern van de zaak
Een bedrijf voor asbestsanering voerde werkzaamheden uit op een perceel en werd door de Nederlandse Arbeidsinspectie beboet voor drie overtredingen van het Arbeidsomstandighedenbesluit. Het bedrijf betwistte onder meer de derde boete, opgelegd wegens gebruik van een onjuist arbeidsmiddel, en stelde dat een uitzonderingssituatie van toepassing was.
Beslissing van de rechter
De Raad van State verklaart het hoger beroep gegrond en vernietigt de derde boete van € 2.700,00 wegens overtreding van artikel 7.18 lid 4 Arbobesluit. De doorslaggevende reden is dat de uitzonderingssituatie van artikel 7.23d lid 2 Arbobesluit van toepassing is, nu het met een alternatief arbeidsmiddel bereikbare oppervlak slechts een verwaarloosbaar klein deel betrof.
Impactscore
MiddelDe uitspraak heeft beperkte maar relevante betekenis voor de asbestsaneringssector door de verduidelijking van een specifieke uitzonderingsbepaling in het Arbobesluit; de bredere precedentwerking is gering omdat het om een feitelijk oordeel in een specifieke zaak gaat.
Belangrijkste punten
- 1De Arbeidsinspectie constateerde drie overtredingen van het Arbobesluit tijdens asbestsaneringswerkzaamheden aan golfplaten van twee schuren.
- 2De eerste en tweede boete werden door zowel rechtbank als Raad van State in stand gelaten; de derde boete (onjuist arbeidsmiddel) niet.
- 3De rechtbank verlaagde de eerste en tweede boete al met 5% wegens overschrijding van de redelijke beslistermijn (meer dan zes maanden tussen boeterapport en besluit).
- 4De Raad van State oordeelt dat de uitzonderingsbepaling van art. 7.23d lid 2 Arbobesluit van toepassing is vanwege de slechte bereikbaarheid en de beperkte omvang van het alternatief bereikbare deel.
- 5Naast vernietiging van de derde boete wordt ook de daarmee samenhangende waarschuwing tot preventieve stillegging vernietigd.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak verduidelijkt de reikwijdte van de uitzonderingsbepaling in artikel 7.23d lid 2 Arbobesluit: wanneer een alternatief arbeidsmiddel slechts een verwaarloosbaar klein oppervlak kan bereiken, is de verplichting van artikel 7.18 lid 4 Arbobesluit niet van toepassing. Dit geeft praktische aanwijzingen voor de beoordeling van arbo-overtredingen bij asbestsanering op moeilijk bereikbare locaties.
Praktische impact
Asbestsaneringsbedrijven die werkzaamheden uitvoeren op slecht bereikbare locaties kunnen zich met succes beroepen op de uitzonderingsbepaling indien het alternatief bereikbare oppervlak slechts marginaal is. De minister moet de proceskosten vergoeden aan het bedrijf.
Onderwerp-impact
Voor de asbestsaneringssector biedt deze uitspraak duidelijkheid over de verplichte keuze van arbeidsmiddelen bij sanering op moeilijk toegankelijke locaties, en bevestigt dat handhavingsbesluiten kritisch worden getoetst op de feitelijke bereikbaarheidsomstandigheden.
Samenvatting
Een bedrijf gespecialiseerd in asbestsanering voerde op 25 januari 2023 saneringswerkzaamheden uit aan asbesthoudende golfplaten van twee schuren op een perceel. Tijdens de werkzaamheden stelde een inspecteur van de Nederlandse Arbeidsinspectie drie overtredingen van het Arbeidsomstandighedenbesluit vast: schendingen van artikel 3.17 lid 1, artikel 7.4 lid 3 en artikel 7.18 lid 4. De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid legde op 7 december 2023 drie boetes op. De rechtbank Gelderland liet de eerste twee boetes in stand maar verlaagde deze met 5% vanwege het tijdsverloop van meer dan zes maanden tussen het boeterapport (30 maart 2023) en het besluit (7 december 2023). De derde boete, opgelegd wegens het gebruik van een onjuist arbeidsmiddel, en de bijbehorende waarschuwing tot preventieve stillegging, werden door de rechtbank al vernietigd. In hoger beroep bij de Raad van State draaide het om de vraag of terecht een beroep kon worden gedaan op de uitzonderingssituatie van artikel 7.23d lid 2 Arbobesluit. Het bedrijf voerde aan dat de inzet van een torenkraan noodzakelijk was vanwege de slechte bereikbaarheid van het overgrote deel van het te saneren oppervlak, en dat het met een verreiker bereikbare deel zodanig klein was dat de uitzondering van toepassing was. De Raad van State volgt dit betoog en verklaart het hoger beroep gegrond. De uitspraak van de rechtbank wordt vernietigd voor zover aangevochten, het besluit van de minister van 24 april 2024 wordt vernietigd voor zover daarin de boete van € 2.700,00 werd gehandhaafd, en het oorspronkelijke boetebesluit van 7 december 2023 wordt herroepen. De uitspraak biedt praktische verduidelijking over de toepassing van de uitzonderingsbepaling bij asbestsanering op moeilijk bereikbare locaties.