Afghaanse schoonmaker valt buiten tolkenregeling, verzoek afgewezen
ECLI:NL:RVS:2026:5510, Raad van State, 16-09-2026, 202506228/1/V6
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij besluit van 9 januari 2024 heeft de minister van Defensie een verzoek van [appellant] om op enige wijze zijn overkomst naar Nederland te faciliteren (het verzoek), afgewezen. [appellant] heeft de Afghaanse nationaliteit en verblijft in Afghanistan. Op 2 september 2023 heeft hij de minister gevraagd om hem en zijn gezin naar Nederland over te brengen. [appellant] stelt dat hij van 2007 tot 2010 in dienst van het bedrijf "Global Peace and Logistics Services" (GPLS) heeft gewerkt in kamp Holland, in Uruzgan, Afghanistan. Hij heeft als schoonmaker en assistent chauffeur voor de Nederlandse strijdmacht gewerkt.
Kern van de zaak
Een Afghaanse man die van 2007 tot 2010 als schoonmaker en assistent-chauffeur werkte voor een privaat bedrijf (GPLS) in kamp Holland in Uruzgan, verzoekt de minister om hem en zijn gezin naar Nederland over te brengen. De minister wijst het verzoek af omdat hij niet als 'voormalig lokale medewerker' in de zin van de Tolkenregeling wordt beschouwd.
Beslissing van de rechter
De Raad van State beoordeelt of de rechtbank terecht heeft geoordeeld dat de minister het verzoek mocht afwijzen. De rechtbank oordeelde dat appellant zich onvoldoende onderscheidt van een bredere groep medewerkers die diensten verleenden aan de Nederlandse missie, en niet in een extra zichtbare of kwetsbare positie is gebracht die hem vereenzelvigde met de Nederlandse missie.
Impactscore
MiddelDe uitspraak is relevant voor een specifieke maar kwetsbare groep Afghanen die via private bedrijven werkzaam waren bij de Nederlandse missie, maar heeft beperkte bredere rechtsontwikkeling nu het een toepassing betreft van bestaande beleidsregels (Tolkenregeling) zonder fundamentele nieuwe rechtsregels te stellen. De tekst is bovendien onvolledig.
Belangrijkste punten
- 1Appellant werkte als werknemer van een privaat bedrijf (GPLS), niet rechtstreeks in dienst van de Nederlandse strijdmacht
- 2De Tolkenregeling vereist dat de lokale medewerker voldoende is opgenomen in de werkzaamheden van de Nederlandse militaire missie
- 3Werkzaamheden als schoonmaker en assistent-chauffeur onderscheiden appellant onvoldoende van een grotere groep dienstverleners
- 4De ruimhartige beoordeling gold uitsluitend voor verzoeken die tijdens de evacuatiefase zijn behandeld, niet voor latere verzoeken
- 5Ondanks moeilijke bewijspositie mag de minister verlangen dat appellant concreet gevaar aannemelijk maakt
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak verduidelijkt de reikwijdte van de Tolkenregeling: indirecte arbeidsrelaties via private onderaannemers vallen buiten het beschermingsbereik, en de ruimhartige beoordelingsfase is tijdelijk en situatiegebonden. De zaak is nog niet volledig beslecht nu de Raad van State het betoog van appellant over ruimhartige beoordeling nog inhoudelijk behandelt.
Praktische impact
Afghanen die via private bedrijven ondersteunende taken verrichtten voor de Nederlandse missie zonder directe arbeidsband met de missie, kunnen in beginsel geen aanspraak maken op overbrenging naar Nederland onder de Tolkenregeling.
Onderwerp-impact
Voor de categorie voormalige lokale medewerkers in conflictgebieden bevestigt deze uitspraak dat de grens tussen directe missiegerelateerde werkzaamheden en algemene dienstverlening via onderaannemers strikt wordt getrokken bij toelating en overbrenging naar Nederland.
Samenvatting
Deze zaak betreft een Afghaanse man die van 2007 tot 2010 als schoonmaker en assistent-chauffeur werkte voor het private bedrijf Global Peace and Logistics Services (GPLS) in kamp Holland in de Afghaanse provincie Uruzgan, ten behoeve van de Nederlandse militaire aanwezigheid aldaar. Na de Afghaanse machtsovername vroeg hij de minister in september 2023 om hem en zijn gezin naar Nederland over te brengen op grond van de Tolkenregeling (Werkafspraken tolken), die bescherming biedt aan 'voormalige lokale medewerkers' van de Nederlandse missie. De minister wees het verzoek af omdat appellant niet rechtstreeks in dienst was van de Nederlandse strijdmacht, maar uitsluitend als werknemer van een private onderaannemer. Daardoor was hij onvoldoende geïntegreerd in de Nederlandse militaire missie om als beschermwaardige lokale medewerker te worden aangemerkt. De rechtbank bevestigde dit oordeel en overwoog dat appellants werkzaamheden hem niet in een extra zichtbare of kwetsbare positie hadden gebracht die hem in de ogen van derden vereenzelvigde met de Nederlandse missie. Voorts stelde de rechtbank dat de ruimhartige beoordeling die gold tijdens de acute evacuatiefase na de Talibanmachtsovername niet van toepassing is op verzoeken die nadien zijn ingediend. Voor de Raad van State voert appellant aan dat de minister het verzoek ruimhartig had moeten beoordelen. Dit betoog wordt door de Raad van State inhoudelijk behandeld, maar de uitkomst is op basis van de beschikbare tekst nog niet volledig kenbaar. De zaak illustreert de scherpe grens die wordt getrokken tussen directe missiegerelateerde medewerkers en personen die via private onderaannemers ondersteunende, niet-identificerende taken verrichtten. De bewijslast voor concreet gevaar blijft bij de verzoeker rusten, ondanks diens moeilijke bewijspositie.