Een asielzoeker werd in vreemdelingenbewaring gesteld op grond van artikel 59b lid 1 onder b Vw 2000 nadat zijn asielaanvraag niet-ontvankelijk was verklaard, maar vervolgens via een voorlopige voorziening zijn verblijf weer rechtmatig werd. In geschil is of deze grondslag voor bewaring na de asielafwijzing nog kon worden toegepast.

Beslissing van de rechter

De Raad van State oordeelt dat artikel 59b lid 1 onder b Vw 2000 (gebaseerd op artikel 8 lid 3 onder b Opvangrichtlijn) uitsluitend kan worden toegepast tijdens de behandeling van het asielverzoek, en niet na afwijzing daarvan. De bewaring op deze grondslag na de asielafwijzing was daarmee onrechtmatig.

52van 100

Impactscore

Middel

De uitspraak bevestigt bestaande jurisprudentie (RvS 4 februari 2021) en stelt geen nieuw rechtsregel, maar heeft praktische betekenis voor een vaste groep asielzoekers in de beroepsfase waarbij bewaring op onjuiste grondslag wordt toegepast.

Belangrijkste punten

1Artikel 59b lid 1 onder b Vw 2000 biedt alleen een grondslag voor vreemdelingenbewaring zolang de asielprocedure nog loopt, niet na afwijzing van de asielaanvraag.
2De toewijzing van een voorlopige voorziening herstelde het rechtmatig verblijf van appellant, waarna de minister de bewaringsgrondslag omzette naar artikel 59b lid 1 onder b.
3De bewoordingen van de Opvangrichtlijn ('gegevens noodzakelijk voor de beoordeling van de aanvraag') sluiten bewaring na een beslissing op de asielaanvraag uit.
4De Raad van State bevestigt zijn eerdere uitspraak van 4 februari 2021 (ECLI:NL:RVS:2021) over de reikwijdte van deze bewaringsgrondslag.
5De rechtbank had ten onrechte geoordeeld dat bewaring in afwachting van de beroepsprocedure op deze grondslag toelaatbaar was.

Impactanalyse

Juridische impact

De uitspraak verduidelijkt en bevestigt dat artikel 59b lid 1 onder b Vw 2000 en artikel 8 lid 3 onder b Opvangrichtlijn temporeel beperkt zijn tot de besluitvormingsfase van de asielprocedure. Na een afwijzingsbesluit kan deze grondslag niet worden gebruikt, ook niet wanneer een voorlopige voorziening is getroffen.

Praktische impact

Asielzoekers wier aanvraag is afgewezen maar die via een voorlopige voorziening uitzetting hebben voorkomen, kunnen niet langer op grond van artikel 59b lid 1 onder b Vw 2000 in bewaring worden gesteld; de minister zal een andere wettelijke grondslag moeten toepassen of de bewaring moeten beëindigen.

Onderwerp-impact

Voor asielzoekers in de beroepsfase biedt deze uitspraak bescherming tegen langdurige bewaring op een onjuiste grondslag, wat relevant is voor lopende en toekomstige bewaringszaken waarin een voorlopige voorziening is toegewezen.

Samenvatting

Deze zaak betreft een Algerijnse asielzoeker die in vreemdelingenbewaring was gesteld terwijl zijn asielprocedure liep. Nadat zijn asielaanvraag op 10 juni 2026 niet-ontvankelijk werd verklaard en een inreisverbod werd uitgevaardigd, werd de bewaringsgrondslag omgezet naar artikel 59, lid 1 onder a Vw 2000. Vervolgens wees de voorzieningenrechter een voorlopige voorziening toe, waarbij het besluit werd geschorst omdat appellant aanvullende landeninformatie wilde overleggen over de onmogelijkheid bescherming te zoeken bij de Algerijnse autoriteiten in eerwraakzaken. Hierdoor verkreeg appellant opnieuw rechtmatig verblijf, waarna de minister de bewaringsgrondslag wederom omzette, ditmaal naar artikel 59b, lid 1 onder b Vw 2000. De rechtbank oordeelde in eerste aanleg dat deze grondslag correct was toegepast, omdat de voorlopige voorziening een nadere bestudering van de asielaanvraag vereiste en bewaring in afwachting van de beroepsprocedure toelaatbaar was. De Raad van State is het hier niet mee eens. De Afdeling stelt vast dat artikel 59b lid 1 onder b Vw 2000, gebaseerd op artikel 8 lid 3 onder b van de Opvangrichtlijn, uitsluitend is bedoeld als grondslag voor vreemdelingenbewaring gedurende de behandeling van het asielverzoek tot aan de beslissing daarop door de minister. De tekst van de richtlijn — die spreekt van 'gegevens die noodzakelijk zijn voor de beoordeling van de aanvraag' — maakt duidelijk dat deze grondslag niet geschikt is voor de situatie na afwijzing van de asielaanvraag. De Afdeling bevestigt hiermee haar eerder gegeven oordeel uit de uitspraak van 4 februari 2021. Nu de asielaanvraag reeds was afgewezen op het moment van de omzetting naar artikel 59b lid 1 onder b, was de bewaring op die grondslag onrechtmatig. De uitspraak heeft directe betekenis voor gevallen waarin een voorlopige voorziening wordt getroffen na een asielafwijzing: de minister kan in die situatie niet terugvallen op de bewaringsgrondslag die is bedoeld voor de inhoudelijke beoordelingsfase.

Bron: Rechtspraak.nl Open Data· Geanalyseerd op 26 september 2026 met claude-sonnet-4-6

Originele uitspraak

52van 100

MiddelLees toelichting ↓