Hoger beroep niet-ontvankelijk, minister betaalt proceskosten asielzaak
ECLI:NL:RVS:2026:5400, Raad van State, 10-09-2026, 202405259/1/V1
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Appellant heeft beroep ingesteld tegen het niet tijdig nemen van een besluit op een aanvraag om hem een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd te verlenen.
Kern van de zaak
Een asielzoeker stapte naar de rechter omdat de minister van Asiel en Migratie niet tijdig besliste op zijn asielaanvraag van 6 oktober 2023. De rechtbank deed uitspraak over het uitblijven van een besluit, waarna appellant in hoger beroep ging. Hangende het hoger beroep nam de minister alsnog een besluit en verleende de gevraagde verblijfsvergunning.
Beslissing van de rechter
Het hoger beroep is niet-ontvankelijk verklaard omdat de minister hangende de procedure alsnog een besluit heeft genomen en appellant volledig tegemoet is gekomen, waardoor het procesbelang is komen te vervallen. De minister wordt desondanks veroordeeld in de proceskosten (€ 467,00) omdat hij de beslistermijn van vijftien maanden heeft overschreden, ongeacht de rechtmatigheid van de termijnverlenging met WBV 2023/3.
Impactscore
LaagHet betreft een enkelvoudige kamer-uitspraak over een individuele asielzaak zonder nieuwe rechtsnormen; de proceskostenveroordeling bij niet-ontvankelijkheid bij termijnoverschrijding is vaste praktijk. De verwijzing naar het Safita-arrest maakt de zaak contextueel relevant maar leidt niet tot een richtinggevende uitspraak.
Belangrijkste punten
- 1Het hoger beroep betrof uitsluitend het niet tijdig nemen van een besluit op de asielaanvraag (beroep tegen fictieve weigering/niet-tijdig beslissen).
- 2Doordat de minister op 11 juni 2026 alsnog een volledig inwilligend besluit nam, is het procesbelang komen te vervallen en is het hoger beroep niet-ontvankelijk.
- 3De prejudiciële vragen over de rechtmatigheid van termijnverlenging via WBV 2023/3 zijn door het HvJ EU beantwoord in het Safita-arrest (5 maart 2026), maar dit heeft in casu geen invloed op de proceskostenbeslissing.
- 4De minister heeft de beslistermijn van vijftien maanden overschreden, wat de proceskostenveroordeling rechtvaardigt ongeacht de rechtmatigheid van de eerdere termijnverlenging.
- 5De Afdeling past wegingsfactor 0,5 toe op de proceskosten vanwege het beperkte karakter van de procedure (enkel niet-tijdig beslissen).
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak illustreert dat een proceskostenveroordeling ook bij niet-ontvankelijkverklaring mogelijk is wanneer de minister de maximale beslistermijn heeft overschreden, en dat de rechtmatigheid van de termijnverlenging (WBV 2023/3) daarvoor niet doorslaggevend is. Het Safita-arrest van het HvJ EU wordt als achtergrond genoemd maar heeft in deze zaak geen zelfstandig rechtsgevolg.
Praktische impact
De asielzoeker ontvangt zijn verblijfsvergunning en krijgt € 467,00 aan proceskosten vergoed, ondanks dat zijn hoger beroep formeel niet-ontvankelijk is verklaard. Voor de minister betekent dit dat een laattijdig genomen besluit, ook al is het inwilligend, kan leiden tot een proceskostenveroordeling.
Onderwerp-impact
In asielzaken onderstreept deze uitspraak dat overschrijding van beslistermijnen consequenties heeft voor de proceskostenvergoeding, wat een financiële prikkel vormt voor de overheid om tijdig te beslissen op asielaanvragen.
Samenvatting
In deze zaak had een asielzoeker beroep ingesteld bij de rechtbank omdat de minister van Asiel en Migratie niet tijdig had beslist op zijn asielaanvraag van 6 oktober 2023. Nadat de rechtbank uitspraak deed, stelde appellant hoger beroep in bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. De centrale rechtsvraag in het hoger beroep betrof de rechtmatigheid van de verlenging van de beslistermijn door de minister op grond van WBV 2023/3. Over die vraag had de Afdeling eerder prejudiciële vragen gesteld aan het Hof van Justitie van de EU, welke zijn beantwoord in het Safita-arrest van 5 maart 2026. Hangende het hoger beroep nam de minister op 11 juni 2026 alsnog een besluit en verleende hij appellant de gevraagde verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd. Hierdoor had appellant het doel van de procedure bereikt en is het hoger beroep niet-ontvankelijk verklaard wegens het ontbreken van procesbelang. Appellant heeft niet kenbaar gemaakt bezwaar te hebben tegen het inwilligende besluit, zodat ook geen beroep van rechtswege is ontstaan waarop de Afdeling nog diende te beslissen. Toch veroordeelt de Afdeling de minister in de proceskosten. De reden daarvoor is dat de minister, ongeacht de vraag of de termijnverlenging via WBV 2023/3 rechtmatig was, de beslistermijn van vijftien maanden heeft overschreden. Dit rechtvaardigt een proceskostenveroordeling ten gunste van appellant. De Afdeling kent één punt toe voor het hogerberoepschrift en past wegingsfactor 0,5 toe vanwege het beperkte karakter van de zaak, wat resulteert in een vergoeding van € 467,00. De uitspraak bevestigt dat een laattijdig besluit, ook wanneer het volledig inwilligend is, financiële consequenties kan hebben voor de minister, en dat de proceskostenvergoeding niet afhankelijk is van het antwoord op de materiële rechtsvraag over de termijnverlenging.