Woningeigenaar heeft procesbelang na hennepkwekerij-sluiting
ECLI:NL:RVS:2026:5318, Raad van State, 09-09-2026, 202502338/1/A3
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij besluit van 3 april 2023 heeft de burgemeester van Kerkrade de woning aan de [locatie A] in Kerkrade voor 20 weken gesloten op grond van artikel 13b van de Opiumwet. [appellante] was eigenaar van de woning aan de [locatie A] in Kerkrade. Op 17 februari 2023 heeft de politie een hennepkwekerij in de woning aangetroffen. Naar aanleiding daarvan heeft de burgemeester besloten om de woning voor 20 weken te sluiten op grond van artikel 13b van de Opiumwet overeenkomstig de door haar vastgestelde Beleidsregel Damoclesbeleid gemeente Kerkrade 2020 (Beleidsregel). De sluiting is ingegaan op 12 april 2023 om 11:00 uur en is geëindigd op 30 augustus 2023 om 11:00 uur. De rechtbank heeft het beroep van [appellante] niet-ontvankelijk verklaard, omdat procesbelang ontbreekt. [appellante] betoogt dat de rechtbank ten onrechte heeft geoordeeld dat zij geen procesbelang heeft. Hiertoe voert ze aan dat zij als gevolg van de woningsluiting schade heeft geleden.
Kern van de zaak
De burgemeester van Kerkrade sloot de woning van appellante 20 weken op grond van artikel 13b Opiumwet na aantreffen van een hennepkwekerij in februari 2023. De rechtbank verklaarde het beroep van de woningeigenaar niet-ontvankelijk wegens ontbreken van procesbelang. Appellante ging in hoger beroep bij de Raad van State.
Beslissing van de rechter
De Raad van State verklaart het hoger beroep gegrond en vernietigt de uitspraak van de rechtbank, maar verklaart het beroep inhoudelijk ongegrond. De doorslaggevende reden is dat de woningeigenaar wel degelijk procesbelang had, omdat de sluiting een inbreuk op haar woonrecht vormde en zij aannemelijk heeft gemaakt dat de sluiting haar schade heeft berokkend doordat zij haar woning later kon verkopen.
Impactscore
MiddelDe uitspraak bevestigt en verduidelijkt bestaande jurisprudentie over procesbelang bij woningsluitingen, maar stelt geen fundamenteel nieuwe rechtsregels. De praktische relevantie is beperkt tot het specifieke domein van artikel 13b Opiumwet-sluitingen.
Belangrijkste punten
- 1Procesbelang bestaat reeds wanneer aannemelijk is dat door het bestreden besluit schade is geleden, ook na afloop van de sluitingsperiode.
- 2Een inbreuk op het woonrecht door woningsluiting op grond van artikel 13b Opiumwet levert op zichzelf al procesbelang op.
- 3De vertraging in de verkoopmogelijkheid van de woning als gevolg van de sluiting is voldoende om procesbelang aannemelijk te maken.
- 4Ondanks het gegronde hoger beroep wordt het beroep inhoudelijk ongegrond verklaard, zodat de woningsluiting als rechtmatig wordt aangemerkt.
- 5De burgemeester wordt veroordeeld tot vergoeding van proceskosten (€ 1.868,00) en griffierecht (€ 289,00) wegens het onjuiste oordeel van de rechtbank.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak verduidelijkt dat bij woningsluitingen op grond van artikel 13b Opiumwet procesbelang niet snel mag worden aangenomen te ontbreken: gestelde schade en inbreuk op het woonrecht volstaan als grondslag. Dit begrenst de ruimte van rechtbanken om beroepen in dit type zaken niet-ontvankelijk te verklaren.
Praktische impact
Woningeigenaren die worden geconfronteerd met een (inmiddels verstreken) sluiting op grond van de Opiumwet kunnen hun rechtsmiddelen blijven inzetten als zij schade stellen of een inbreuk op hun woonrecht aanvoeren, ook als de sluiting al is geëindigd.
Onderwerp-impact
Voor overheidshandhaving bij drugsdelicten in woningen betekent dit dat bestuursrechtelijke procedures over woningsluitingen vaker inhoudelijk zullen worden beoordeeld, wat de kwaliteit van de motivering van sluitingsbesluiten onder druk zet.
Samenvatting
De Raad van State deed op 9 september 2026 uitspraak in een hoger beroepszaak over de sluiting van een woning in Kerkrade. In februari 2023 trof de politie een hennepkwekerij aan in de woning van appellante, waarna de burgemeester de woning op grond van artikel 13b van de Opiumwet voor twintig weken sloot. Appellante maakte bezwaar en stelde beroep in, maar de rechtbank Limburg verklaarde dit beroep niet-ontvankelijk omdat zij van oordeel was dat procesbelang ontbrak, nu de sluitingsperiode inmiddels was verstreken. De centrale rechtsvraag in hoger beroep was of appellante ondanks het verstrijken van de sluiting nog procesbelang had. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State beantwoordt die vraag bevestigend. Procesbelang veronderstelt dat het doel van de procedure feitelijke betekenis heeft voor de betrokkene. De Afdeling oordeelt dat de woningsluiting een inbreuk op het woonrecht van appellante vormde en dat het aannemelijk is dat zij schade heeft geleden, onder meer doordat zij haar woning pas later kon verkopen. Beide omstandigheden tezamen rechtvaardigen het aannemen van procesbelang. De rechtbank had het beroep derhalve inhoudelijk moeten beoordelen. Het hoger beroep is dan ook gegrond en de rechtbankuitspraak wordt vernietigd. De Afdeling doet de zaak zelf af en beoordeelt het beroep inhoudelijk, maar verklaart dit ongegrond. De woningsluiting blijft daarmee in stand als rechtmatig. De burgemeester wordt wel veroordeeld tot vergoeding van proceskosten ten bedrage van € 1.868,00 en tot terugbetaling van het griffierecht van € 289,00, vanwege het onterechte niet-ontvankelijkheidsoordeel van de rechtbank. De uitspraak onderstreept dat bij woningsluitingen op grond van de Opiumwet terughoudendheid geboden is bij het niet-ontvankelijk verklaren van beroepen op de grond dat procesbelang ontbreekt.