Student krijgt alsnog tentamenkans na onterechte weigering Open Universiteit
ECLI:NL:RVS:2026:5305, Raad van State, 09-09-2026, 202601506/1/A2
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij e-mail van 10 november 2025 heeft een medewerkster Tentamineren en certificeren van de Open Universiteit aan [appellant] meegedeeld dat voor het vak Bestuursrecht I geen tentamenmogelijkheid meer beschikbaar is. Bij beslissing van 2 april 2026 heeft het college van beroep voor de examens van de Open Universiteit het door [appellant] daartegen ingestelde administratief beroep kennelijk niet-ontvankelijk verklaard. [appellant] heeft zich aangemeld voor een tentamen voor het vak Bestuursrecht I (de cursus). Met de e-mail van 10 november 2025 is aan hem meegedeeld dat voor hem geen tentamensessie meer beschikbaar is. Als hij het tentamen alsnog wil afleggen, dan zal hij de cursus opnieuw moeten aanschaffen. [appellant] betoogt dat het CBE ten onrechte heeft overwogen dat de e-mail van 10 november 2025 geen besluit is in de zin van artikel 1:3 van de Awb. Volgens hem zijn de regels niet zonder meer duidelijk. Zo heeft het CBE, hoewel het zich op het standpunt stelt dat de e-mail geen besluit is, verwezen naar een aanbod uit coulance om hem alsnog de gelegenheid te bieden om het tentamen af te leggen. Het CBE had dit aanbod niet kunnen doen als geen tentamenmogelijkheid meer beschikbaar was binnen de inschrijfduur.
Kern van de zaak
Een student schreef zich in voor een tentamen Bestuursrecht I bij de Open Universiteit, maar ontving op 10 november 2025 een e-mail dat er geen tentamensessie meer beschikbaar was. Het College van Beroep voor de Examens (CBE) verklaarde zijn administratief beroep kennelijk niet-ontvankelijk, omdat de e-mail geen besluit zou zijn in de zin van de Awb.
Beslissing van de rechter
De Raad van State vernietigt de beslissing van het CBE, omdat het CBE niet heeft kunnen uitleggen waarom geen tentamenmogelijkheid meer beschikbaar was terwijl de student het maximale aantal tentamenkansen nog niet had benut. De redenering van het CBE was onvoldoende onderbouwd en intern tegenstrijdig, onder meer doordat het CBE zelf een coulance-aanbod had gedaan.
Impactscore
LaagHet betreft een individuele zaak over tentamentoegang bij de Open Universiteit zonder bredere precedentwerking; de juridische overwegingen zijn casuïstisch van aard en betreffen toepassing van bekende Awb-beginselen.
Belangrijkste punten
- 1Het CBE verklaarde het administratief beroep kennelijk niet-ontvankelijk op grond van de stelling dat de e-mail van 10 november 2025 geen besluit is in de zin van artikel 1:3 Awb.
- 2De Afdeling stelt vast dat de student op het moment van aanmelding het maximale aantal tentamenkansen nog niet had gebruikt.
- 3Het CBE kon noch in het dossier noch ter zitting verklaren waarom geen tentamenmogelijkheid meer beschikbaar zou zijn binnen de inschrijfduur.
- 4De omstandigheid dat het CBE een coulance-aanbod had gedaan, ondergraaft zijn eigen standpunt dat er geen tentamenmogelijkheid meer beschikbaar was.
- 5De Raad van State oordeelt dat de motivering van het CBE innerlijk tegenstrijdig en onvoldoende is, wat leidt tot vernietiging van de beslissing.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak verduidelijkt dat bestuursorganen zoals het CBE hun beslissingen deugdelijk dienen te motiveren, ook wanneer zij stellen dat een mededeling geen besluit is in de zin van artikel 1:3 Awb. Een innerlijk tegenstrijdige redenering vormt een zelfstandige grond voor vernietiging.
Praktische impact
De student krijgt in beginsel alsnog de gelegenheid om het tentamen af te leggen zonder de cursus opnieuw aan te hoeven schaffen. Onderwijsinstellingen worden gewaarschuwd dat coulance-aanboden tijdens een bezwaarprocedure hun eigen juridische stellingname kunnen ondermijnen.
Onderwerp-impact
Voor het hoger onderwijs (open en afstandsonderwijs) benadrukt deze uitspraak dat tentamenregelingen transparant en consistent moeten worden toegepast en gecommuniceerd, en dat interne inconsistenties in besluitvorming rechtsgevolgen hebben.
Samenvatting
Een student aan de Open Universiteit meldde zich aan voor een tentamen voor het vak Bestuursrecht I, maar ontving op 10 november 2025 een e-mail met de mededeling dat er geen tentamensessie meer voor hem beschikbaar was. Wilde hij het tentamen alsnog afleggen, dan zou hij de cursus opnieuw moeten aanschaffen. Het College van Beroep voor de Examens (CBE) verklaarde het door de student ingestelde administratief beroep kennelijk niet-ontvankelijk. Het CBE stelde zich op het standpunt dat de e-mail van 10 november 2025 geen besluit is in de zin van artikel 1:3 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb), omdat het slechts een mededeling betreft over geldende regels. De student zou bovendien zijn maximale aantal tentamenkansen hebben verbruikt binnen zijn inschrijfduur van 18 november 2024 tot en met 17 november 2025. De Raad van State (Afdeling bestuursrechtspraak) vernietigt deze beslissing. De Afdeling stelt vast dat uit het dossier noch uit de toelichting van het CBE ter zitting blijkt waarom er geen tentamenmogelijkheid meer beschikbaar zou zijn geweest. Integendeel: de student had op het moment van aanmelding het maximale aantal toegestane tentamenkansen nog niet benut, en het tentamen kon op elk gewenst moment worden afgelegd mits de student zich vijf dagen van tevoren inschreef. Daarbij acht de Afdeling het bijzonder veelzeggend dat het CBE zelf een coulance-aanbod had gedaan om de student alsnog een tentamenmogelijkheid te bieden — iets wat onverenigbaar is met de stelling dat geen mogelijkheid meer beschikbaar was. De redenering van het CBE is daarmee innerlijk tegenstrijdig en in strijd met het motiveringsbeginsel. De Raad van State vernietigt de beslissing van het CBE en draagt op tot heroverweging, waarmee de student in beginsel alsnog recht heeft op een tentamenkans zonder extra kosten.