Bij besluit van 19 november 2024 heeft het college van burgemeester en wethouders van Steenwijkerland aan Hollands Venetië een last onder dwangsom opgelegd. Uit de controlerapportages van 25 augustus 2024 en 29 augustus 2024 blijkt dat de toezichthouder tijdens een standaard controle op deze data een overtreding van de Verordening Fysieke Leefomgeving Steenwijkerland 2023 (VFL) waarnam. Hij heeft twee maal een sloep zien varen en het geluid van een explosiemotor gehoord. Hij heeft daarvan foto’s gemaakt en gerapporteerd dat hij het geluid uit de richting van de sloep hoorde komen. Hem was ambtshalve bekend dat de sloepen, met rondvaartbootkentekens R-106-A en R-107-A, bij Hollands Venetië hoorden. Op grond van artikel 22:3, eerste lid, van de VFL, is het verboden een rondvaarboot voort te bewegen binnen de gemeente met een verbrandingsmotor. Volgens het college blijkt uit de rapportages dat sprake is van een overtreding van de VFL. Hollands Venetië betoogt in hoger beroep dat de rechtbank ten onrechte heeft geoordeeld dat er een overtreding was. Het is aan het college om te bewijzen dat de sloepen bedrijfsmatig werden gebruikt voor rondvaarten met gasten.

Kern van de zaak

Rondvaartbedrijf Hollands Venetië in Steenwijkerland werd door het college gelast te stoppen met het gebruik van verbrandingsmotoren op rondvaartboten, na twee controles waarbij een toezichthouder dit waarnam. Hollands Venetië betwistte de overtreding en vocht de last onder dwangsom aan.

Beslissing van de rechter

De Raad van State bekrachtigt het oordeel van de rechtbank dat het college terecht heeft vastgesteld dat artikel 22:3, eerste lid, van de VFL is overtreden en handhavend mocht optreden. Doorslaggevend is dat de controlerapportages voldoende bewijs leverden en Hollands Venetië haar verweer niet heeft geconcretiseerd met tegenbewijs zoals administratiegegevens.

32van 100

Impactscore

Laag

De uitspraak past in een vaste handhavingslijn en stelt geen nieuwe rechtsnormen; de relevantie is voornamelijk lokaal en beperkt tot vergelijkbare vaarontheffingsregimes in gemeentelijke verordeningen.

Belangrijkste punten

1Artikel 22:3, eerste lid, VFL Steenwijkerland verbiedt het gebruik van verbrandingsmotoren in rondvaartboten binnen de gemeente.
2Toezichthouder constateerde op 25 en 29 augustus 2024 visueel en auditief het gebruik van verbrandingsmotoren bij boten R-106-A en R-107-A van Hollands Venetië.
3Hollands Venetië betwistte dat de boten op dat moment passagiers vervoerden, maar verzuimde dit te onderbouwen met administratieve gegevens.
4De bewijslast verschuift naar de overtreder wanneer het college voldoende controlerapportages overlegt en de overtreder niets concretiseert.
5De last onder dwangsom van €2.500 per boot per dag (max. €5.000) werd niet als onevenwichtig beoordeeld; geen bijzondere omstandigheid om van handhaving af te zien.

Impactanalyse

Juridische impact

De uitspraak bevestigt dat gemeentelijke verordeningen die verbrandingsmotoren op vaartuigen verbieden handhaafbaar zijn op basis van waarnemingen van toezichthouders, en dat de ondernemer bij betwisting tegenbewijs moet aanleveren. Dit versterkt de handhavingspositie van gemeenten bij milieugerelateerde verordeningen in de fysieke leefomgeving.

Praktische impact

Rondvaartbedrijven in gemeenten met vergelijkbare verordeningen dienen hun vloot volledig emissievrij te maken of riskeren last onder dwangsom; een beroep op het ontbreken van passagiers volstaat niet zonder administratief bewijs.

Onderwerp-impact

Voor de watersportsector en toeristische vaarttbedrijven onderstreept deze uitspraak dat gemeentelijke milieuzones op het water strikt worden gehandhaafd en dat de transitie naar elektrische aandrijving juridisch afdwingbaar is.

Samenvatting

Rondvaartbedrijf Hollands Venetië in de gemeente Steenwijkerland wordt geconfronteerd met een last onder dwangsom nadat gemeentelijke toezichthouders op 25 en 29 augustus 2024 tijdens routinecontroles constateerden dat twee rondvaartboten van het bedrijf – met kentekens R-106-A en R-107-A – voeren met verbrandingsmotoren. Dit is in strijd met artikel 22:3, eerste lid, van de Verordening Fysieke Leefomgeving Steenwijkerland 2023 (VFL), dat het gebruik van verbrandingsmotoren in rondvaartboten binnen de gemeente expliciet verbiedt. Het college van burgemeester en wethouders legde een last op om de overtreding direct te staken en gestaakt te houden, op straffe van een dwangsom van €2.500 per boot per geconstateerde herhalingsdag, met een maximum van €5.000. Hollands Venetië betwistte de overtreding en voerde onder meer aan dat de boten op de bewuste data niet met passagiers voeren. De rechtbank verwierp dit verweer omdat het bedrijf dit standpunt op geen enkele wijze had geconcretiseerd, bijvoorbeeld door inzage in de administratie te verlenen. De rechtbank oordeelde dat de controlerapportages voldoende duidelijk de overtreding aantoonden en dat de last niet onevenwichtig was. Er waren geen bijzondere omstandigheden die het college hadden moeten bewegen van handhaving af te zien. De Raad van State bekrachtigt dit oordeel in hoger beroep. De uitspraak illustreert het handhavingsregime bij gemeentelijke verordeningen in de fysieke leefomgeving: objectieve waarnemingen van toezichthouders, vastgelegd in rapportages, leveren in beginsel voldoende bewijs voor een overtreding. De bewijslast om dit te weerleggen rust op de vermeende overtreder. Voor de toeristische vaartbranche betekent dit dat de overstap naar emissievrije aandrijving niet slechts een beleidsvoornemen is, maar juridisch strikt afdwingbaar is via het gemeentelijke handhavingsinstrumentarium.

Bron: Rechtspraak.nl Open Data· Geanalyseerd op 27 september 2026 met claude-sonnet-4-6

Originele uitspraak

32van 100

LaagLees toelichting ↓