JurispRadar
ECLI:NL:RVS:2026:3971Laag22/100

Beroep gegrond: werkplangoedkeuring ontgronding Ter Apel vernietigd

ECLI:NL:RVS:2026:3971, Raad van State, 08-07-2026, 202402727/1/R3

Raad van StateUitspraak: 8 juli 2026Publicatie: 8 juli 2026
Procedure:Eerste aanleg - meervoudig
Zaaknummer:202402727/1/R3
Bestuursrecht
Bestuursprocesrecht
Omgevingsrecht
Handhaving
Vergunningen
Milieu
Procesbelang
Finale Geschilbeslechting
Ontgronding
Werkplan Goedkeuring
Overlast Omwonenden

Inhoudsindicatie

(officieel, Rechtspraak.nl)

Bij besluit van 13 juli 2022 heeft het college van gedeputeerde staten van Groningen op verzoek van [verzoekster] goedkeuring verleend aan het werkplan "Ontgronding Rundedal (fase 2) Ter Apel" van 4 juli 2022. Op 3 november 2020 heeft het college aan [verzoekster] een ontgrondingsvergunning verleend voor het graven van waterpartijen ter plaatse van 22 percelen in Ter Apel, gemeente Westerwolde. Op grond van voorschrift 15 van de ontgrondingsvergunning moet de vergunninghouder voorafgaand aan de ontgrondingswerkzaamheden een werkplan opstellen. Op 4 juli 2022 heeft [partij A]/[partij B] in opdracht van [verzoekster] een verzoek tot goedkeuring van het werkplan "Ontgronding Rundedal (fase 2) Ter Apel" ingediend. Bij besluit van 13 juli 2022 heeft het college goedkeuring verleend aan het werkplan.

Kern van de zaak

Omwonenden in Ter Apel maakten bezwaar tegen een goedgekeurd werkplan voor ontgrondingswerkzaamheden, omdat het afvoeren van zand via het zandpad langs hun woning tot ernstige overlast zou leiden. Het college van GS Groningen had het bezwaar gegrond verklaard maar het werkplan toch in stand gelaten met aanvullende voorwaarden.

Beslissing van de rechter

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State verklaart het beroep van appellanten gegrond en vernietigt het besluit van 21 maart 2024 van het college van GS Groningen. Doorslaggevend is dat de geldigheid van het werkplan voor het afvoeren via het zandpad inmiddels is vervallen (na 13 juli 2025), waardoor het college geen nieuw besluit hoeft te nemen.

22van 100

Impactscore

Laag

De uitspraak betreft een relatief beperkte casus over een werkplangoedkeuring voor een lokaal ontgrondingsproject; de juridische principes zijn niet nieuw en de praktische gevolgen zijn minimaal nu de termijn al is verstreken.

Belangrijkste punten

  • 1Het college verleende in 2020 een ontgrondingsvergunning voor waterpartijen in Ter Apel; voorschrift 15 vereiste een goedgekeurd werkplan voorafgaand aan de werkzaamheden.
  • 2Appellanten vreesden ernstige overlast door zandafvoer over het zandpad langs hun woning, vastgelegd in het werkplan als onderdeel van de afvoerroute.
  • 3Het college verbond bij het bestreden besluit een aanvullende voorwaarde aan het werkplan: afvoer via het zandpad is verboden drie jaar na goedkeuring (dus na 13 juli 2025).
  • 4De Afdeling stelt vast dat het werkplan inmiddels niet meer geldig is voor de betwiste route, waardoor procesbelang in beginsel ontbreekt maar toch inhoudelijk wordt geoordeeld.
  • 5De Afdeling vernietigt het besluit maar bepaalt dat geen nieuw besluit vereist is, gezien de feitelijke vervaldatum van de betwiste bepaling.

Impactanalyse

Juridische impact

De uitspraak verduidelijkt dat de Afdeling ook bij verlopen bestuurlijke besluiten kan oordelen over de rechtmatigheid ervan en een vernietiging kan uitspreken zonder verplichting tot hernieuwde besluitvorming. Dit bevestigt de ruimte voor de bestuursrechter om bij tijdgebonden besluiten finale geschilbeslechting toe te passen.

Praktische impact

Voor appellanten betekent de uitspraak dat hun beroep formeel wordt gehonoreerd en het onrechtmatige besluit wordt vernietigd; feitelijk is de belastende situatie (zandafvoer via het zandpad) inmiddels al beëindigd door het verstrijken van de termijn. Zij ontvangen een beperkte proceskostenvergoeding van € 73,01.

Onderwerp-impact

In de context van ontgrondingen en omgevingsgerelateerde werkzaamheden onderstreept deze uitspraak het belang van heldere tijdgebonden voorwaarden in werkplangoedkeuringen en de mogelijkheid voor omwonenden om hiertegen rechtsbescherming te zoeken.

Samenvatting

Deze zaak betreft een geschil over de goedkeuring van een werkplan voor ontgrondingswerkzaamheden in Ter Apel (gemeente Westerwolde). In november 2020 verleende het college van gedeputeerde staten van Groningen aan verzoekster een ontgrondingsvergunning voor het graven van waterpartijen op 22 percelen. Op grond van een vergunningvoorschrift moest voorafgaand aan de werkzaamheden een werkplan worden goedgekeurd. In juli 2022 keurde het college het ingediende werkplan goed, waarin het zandpad langs de woning van appellanten was aangewezen als afvoerroute voor vrijkomend zand en grond. Appellanten maakten bezwaar vanwege gevreesde ernstige overlast. Het college verklaarde het bezwaar gegrond, maar liet het werkplan in stand met aanvullende motivering en voorwaarden, waaronder een verbod op afvoer via het zandpad na drie jaar (dus na 13 juli 2025). Appellanten gingen vervolgens in beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. De Afdeling stond voor de vraag of appellanten nog procesbelang hadden, nu de omstreden afvoerroute via het zandpad na 13 juli 2025 sowieso niet meer was toegestaan. Desondanks beoordeelde de Afdeling het beroep inhoudelijk en oordeelde dat het besluit van 21 maart 2024 niet in stand kon blijven. Het beroep werd gegrond verklaard en het bestreden besluit werd vernietigd. Omdat de termijn voor gebruik van het zandpad inmiddels was verstreken en de vergunning op dat punt niet meer geldig was, bepaalde de Afdeling dat het college geen nieuw besluit hoeft te nemen. Appellanten ontvangen een proceskostenvergoeding van € 73,01. De uitspraak illustreert de toepassing van finale geschilbeslechting bij tijdgebonden bestuursbesluiten en bevestigt dat omwonenden rechtsbescherming kunnen genieten tegen werkplangoedkeuringen die hen rechtstreeks raken.

Bron: Rechtspraak.nl Open Data· Geanalyseerd op 21 september 2026 met claude-sonnet-4-6
Originele uitspraak

Meer Bestuursrecht

Hoge Raad·13 nov 2026
Bestuursrecht
Socialezekerheidsrecht
Overheid
Zorg
ECLI:NL:HR:2026:1902

Hoge Raad: termijnoverschrijding Wvggz geen automatische EVRM-schending

72/100Bekijk
Rechtbank Den Haag·12 nov 2026
Bestuursrecht
Vreemdelingenrecht
Overheid
Zorg
ECLI:NL:RBDHA:2026:33797

Verblijfsvergunning 85-jarige Marokkaanse moeder ten onrechte geweigerd

32/100Bekijk
Raad van State·11 nov 2026
Bestuursrecht
Bestuursprocesrecht
Overheid
Vergunningen
ECLI:NL:RVS:2026:6667

Termijnoverschrijding bezwaar niet verschoonbaar ondanks adresverwarring

28/100Bekijk
Raad van State·11 nov 2026
Bestuursrecht
Bestuursprocesrecht
Schadevergoeding
Vastgoed
ECLI:NL:RVS:2026:6655

Planschade toegewezen na vervallen detailhandelsbestemming eerste verdieping

38/100Bekijk
Alle uitspraken in dit rechtsgebied