Geen procesbelang bij huwelijksregistratie buiten eigen gemeente
ECLI:NL:RVS:2026:3799, Raad van State, 01-07-2026, 202303247/1/A3
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Bij besluit van 10 januari 2022 heeft het college van burgemeester en wethouders van Oss een verzoek van [appellant] om een huwelijk in de basisregistratie personen (brp) te registreren afgewezen. Op [datum] 2013 is er een huwelijk voltrokken tussen [appellant] en [partij] in een moskee in Oss. Op dat moment hadden zij beiden enkel de Soedanese nationaliteit. Van dit huwelijk is een huwelijksakte opgemaakt door een huwelijksambtenaar van de Soedanese ambassade. De huwelijksakte is door deze huwelijksambtenaar ondertekend op [datum] 2013 en voorzien van een stempel van de ambassade van Soedan in Den Haag. [appellant] heeft het college verzocht om zijn huwelijk op basis van de huwelijksakte te registreren in brp. Het college heeft het verzoek van [appellant] bij het besluit van 10 januari 2022 afgewezen. Bij het besluit van 16 augustus 2022 heeft het college de afwijzing gehandhaafd. Volgens het college is het huwelijk tussen [appellant] en [partij] niet rechtsgeldig naar Nederlands recht.
Kern van de zaak
Een man met de Soedanese nationaliteit verzocht de gemeente Oss zijn in 2013 gesloten moskeehuwelijk te registreren in de BRP op basis van een huwelijksakte van de Soedanese ambassade. De gemeente weigerde, omdat het huwelijk niet rechtsgeldig zou zijn naar Nederlands recht. In hoger beroep bleek appellant echter niet in Oss maar in Vlissingen te wonen.
Beslissing van de rechter
De Raad van State oordeelt dat appellant geen procesbelang heeft, omdat de gemeente Oss niet bevoegd is de BRP-gegevens van een inwoner van Vlissingen te wijzigen. Het enige resterende belang van appellant — een proceskostenveroordeling — is onvoldoende om procesbelang aan te nemen.
Impactscore
LaagDe uitspraak past geheel binnen bestaande jurisprudentie over procesbelang en gemeentelijke BRP-bevoegdheid en stelt geen nieuwe rechtsregels; de zaak is feitelijk van aard en heeft beperkte precedentwerking.
Belangrijkste punten
- 1Appellant woont in Vlissingen, niet in Oss; de gemeente Oss is daarmee onbevoegd zijn BRP-gegevens te wijzigen
- 2Het ontbreken van bevoegdheid van de gemeente Oss leidt tot het ontbreken van procesbelang bij appellant
- 3Het argument dat Oss de huwelijksplaats is en de echtgenote in Oss woont, is onvoldoende voor procesbelang
- 4Een lopend telefoongesprek tussen gemeenten over de zaak levert geen zelfstandig procesbelang op
- 5Een proceskostenveroordeling alleen is naar vaste jurisprudentie van de Afdeling onvoldoende om procesbelang aan te nemen
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak bevestigt de vaste lijn van de Afdeling dat een uitsluitend op proceskostenvergoeding gericht belang geen toereikend procesbelang oplevert in bestuursrechtelijke procedures. Tevens verduidelijkt zij dat gemeentelijke BRP-bevoegdheid strikt gekoppeld is aan de woonplaats van de betrokken persoon.
Praktische impact
Appellant krijgt zijn huwelijk niet ingeschreven via de gemeente Oss en zal zich, als hij inschrijving wenst, tot de gemeente Vlissingen als bevoegde gemeente moeten wenden. De echtgenote in Oss heeft een aparte rechtspositie die door deze uitspraak niet direct wordt geraakt.
Onderwerp-impact
Voor personen met een buitenlandse huwelijksakte die registratie in de BRP beogen, onderstreept deze zaak het belang van het inschakelen van de juiste, bevoegde gemeente op basis van actuele woonplaats en niet van de huwelijksplaats of de woonplaats van de partner.
Samenvatting
In 2013 sloten een man en vrouw, beiden met de Soedanese nationaliteit, een huwelijk in een moskee in Oss. Van dit huwelijk werd een huwelijksakte opgemaakt door een huwelijksambtenaar van de Soedanese ambassade in Den Haag. Op verzoek van de man weigerde de gemeente Oss het huwelijk te registreren in de Basisregistratie Personen (BRP), omdat het huwelijk niet rechtsgeldig zou zijn naar Nederlands recht. Na ongegrondverklaring van het bezwaar en afwijzing door de rechtbank stelde de man hoger beroep in bij de Raad van State. Tijdens de hogerberoepsprocedure bleek dat appellant al vanaf het begin van de procedure niet in Oss maar in Vlissingen woonde. De gemeente Oss stelde zich op het standpunt dat zij daardoor niet bevoegd was de BRP-gegevens van appellant te wijzigen en dat appellant derhalve geen procesbelang had. Appellant voerde aan dat hij wel belang had, omdat Oss de huwelijksplaats was, zijn echtgenote in Oss woonde en er contact was geweest tussen de gemeenten over de lopende procedure. In een later stadium gaf appellant aan dat zijn resterende belang uitsluitend bestond uit het verkrijgen van een proceskostenveroordeling. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State oordeelt dat appellant geen procesbelang heeft. Doorslaggevend is dat de gemeente Oss niet bevoegd is de BRP-gegevens te registreren of te wijzigen van iemand die niet in Oss is ingeschreven. De omstandigheid dat het huwelijk in Oss is gesloten of dat de echtgenote in Oss woont, maakt dit niet anders. Evenmin levert het gestelde gemeentelijke telefoongesprek een zelfstandig procesbelang op. Ten aanzien van het proceskostenargument bevestigt de Afdeling haar vaste lijn dat een uitsluitend op proceskostenvergoeding gericht belang geen toereikend procesbelang oplevert. Het hoger beroep wordt dan ook niet-ontvankelijk verklaard wegens het ontbreken van procesbelang.