Cassatieberoep niet-ontvankelijk wegens onbetaald griffierecht
ECLI:NL:HR:2026:1795, Hoge Raad, 30-10-2026, 26/01831
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)HR verklaart het beroep in cassatie n-o.
Kern van de zaak
Een belanghebbende stelde beroep in cassatie in bij de Hoge Raad tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam. Het griffierecht werd niet betaald, waarna de griffier de gelegenheid bood om dit toe te lichten. Belanghebbende betoogde dat de verplichting tot voorafgaande betaling van griffierecht op straffe van niet-ontvankelijkheid in strijd is met artikel 47 van het EU Grondrechtenhandvest.
Beslissing van de rechter
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk wegens het niet-betalen van griffierecht. De doorslaggevende reden is dat het betoog over strijdigheid met het EU Grondrechtenhandvest geen grond oplevert voor het oordeel dat belanghebbende niet in verzuim is geweest, en de Hoge Raad ziet geen aanleiding prejudiciële vragen te stellen conform zijn eerdere arrest van 12 juni 2026.
Impactscore
LaagHet arrest betreft een ontvankelijkheidsbeslissing die puur voortbouwt op een eerder arrest van de Hoge Raad uit 2026; er worden geen nieuwe rechtsvragen beantwoord en de zaak heeft beperkte zelfstandige precedentwerking.
Belangrijkste punten
- 1Griffierecht niet betaald binnen de gestelde termijn van vier weken na aangetekende brief.
- 2Belanghebbende betoogde dat voorafgaande heffing van griffierecht strijdig is met artikel 47 jo. artikel 52 EU Grondrechtenhandvest.
- 3Hoge Raad verwijst naar eigen arrest ECLI:NL:HR:2026:915 van 12 juni 2026 en ziet geen aanleiding voor prejudiciële vragen aan het HvJ EU.
- 4Niet-ontvankelijkheid volgt rechtstreeks uit artikel 8:41 lid 6 Awb.
- 5Geen proceskostenveroordeling uitgesproken.
Impactanalyse
Juridische impact
De Hoge Raad bevestigt zijn lijn uit ECLI:NL:HR:2026:915 dat de griffierechtregeling van artikel 8:41 Awb niet in strijd is met artikel 47 van het EU Grondrechtenhandvest en dat prejudiciële verwijzing niet geboden is. Dit versterkt de bestendigheid van de huidige griffierechtpraktijk in cassatie.
Praktische impact
Belanghebbenden die griffierecht niet tijdig betalen lopen het risico dat hun cassatieberoep niet-ontvankelijk wordt verklaard, ook als zij een principieel juridisch argument aanvoeren over de verhouding tot EU-grondrechten.
Onderwerp-impact
Voor procedures bij de belastingrechter en het bestuursprocesrecht blijft de voorafgaande betaling van griffierecht een harde ontvankelijkheidseis, die niet succesvol op EU-grondrechtelijke gronden kan worden aangevochten.
Samenvatting
In deze zaak had een belanghebbende beroep in cassatie ingesteld tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam van 24 maart 2026. De griffier van de Hoge Raad wees de belanghebbende per aangetekende brief op de verplichting tot betaling van griffierecht en stelde daarvoor een termijn van vier weken. Het griffierecht werd niet voldaan. Na een herinnering via het digitale dossier reageerde belanghebbende met het argument dat de verplichting tot voorafgaande betaling van griffierecht — op straffe van niet-ontvankelijkheid — in strijd is met artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, gelezen in samenhang met artikel 52 daarvan. Belanghebbende stelde dat het Hof van Justitie van de Europese Unie bij prejudiciële verwijzing zou oordelen dat griffierecht pas achteraf mag worden geheven bij een ongegrond beroep, omdat dat een veel evenredigere methode is. De Hoge Raad volgt dit betoog niet. Onder verwijzing naar zijn eigen arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915), waarin de relevante Unierechtelijke en nationaalrechtelijke kaders al uitgebreid zijn beoordeeld, concludeert de Hoge Raad dat er geen aanleiding bestaat om prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie. De argumenten van belanghebbende leveren geen grond op voor het oordeel dat het verzuim verschoonbaar is. Op basis van artikel 8:41 lid 6 Awb verklaart de Hoge Raad het beroep in cassatie niet-ontvankelijk. Er wordt geen proceskostenveroordeling uitgesproken. Het arrest heeft beperkte zelfstandige precedentwaarde, maar bevestigt dat de griffierechtplicht bij de Hoge Raad een harde drempel vormt die niet op EU-grondrechtelijke gronden kan worden omzeild.