Cassatieberoep niet-ontvankelijk wegens onbetaald griffierecht
ECLI:NL:HR:2026:1783, Hoge Raad, 30-10-2026, 26/01820
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)HR verklaart het beroep in cassatie n-o.
Kern van de zaak
Belanghebbende stelde beroep in cassatie in tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam. Het griffierecht werd niet betaald, waarna belanghebbende betoogde dat de voorafgaande griffierechtplicht in strijd is met artikel 47 EU-Handvest en verzocht om prejudiciële vragen aan het HvJEU.
Beslissing van de rechter
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb wegens het niet betalen van griffierecht. Er bestaat geen aanleiding tot het stellen van prejudiciële vragen, conform het eerder gewezen arrest HR 12 juni 2026, ECLI:NL:HR:2026:915.
Impactscore
LaagDe uitspraak is procedureel van aard en bevestigt reeds bestaande rechtspraak uit juni 2026; er worden geen nieuwe rechtsvragen beantwoord en de maatschappelijke reikwijdte is beperkt tot individuele griffierechtprocedures.
Belangrijkste punten
- 1Griffierecht niet voldaan binnen de gestelde termijn van vier weken na aangetekende kennisgeving
- 2Belanghebbende betwistte de verenigbaarheid van voorafgaande griffierechtplicht met artikel 47 jo. 52 EU-Handvest
- 3Hoge Raad verwijst naar eigen arrest ECLI:NL:HR:2026:915 voor de motivering van het niet stellen van prejudiciële vragen
- 4Geen aanleiding voor verwijzing naar HvJEU: het argument dat achteraf heffen evenrediger zou zijn, wordt niet gevolgd
- 5Geen proceskostenveroordeling uitgesproken
Impactanalyse
Juridische impact
De Hoge Raad bevestigt de lijn uit HR 12 juni 2026 dat de Nederlandse griffierechtplicht vooraf niet in strijd is met het EU-Handvest en dat hierover geen prejudiciële vragen hoeven te worden gesteld. Dit verstevigt de rechtspraktijk rondom niet-ontvankelijkheid bij niet-betaling van griffierecht.
Praktische impact
Belastingplichtigen die cassatieberoep instellen moeten het griffierecht tijdig betalen; het niet-betalen leidt onherroepelijk tot niet-ontvankelijkheid, ongeacht EU-rechtelijke bezwaren daartegen.
Onderwerp-impact
Voor fiscale procedures bij de Hoge Raad geldt onverkort dat het vooraf betalen van griffierecht een absolute ontvankelijkheidseis is die niet met een beroep op het EU-Handvest kan worden omzeild.
Samenvatting
In deze belastingzaak stelde belanghebbende beroep in cassatie in tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam van 17 maart 2026. De griffier van de Hoge Raad wees belanghebbende bij aangetekende brief op de verplichting tot betaling van griffierecht en stelde daarvoor een termijn van vier weken. De brief werd afgehaald, maar het griffierecht bleef onbetaald. Na een aanvullende gelegenheid tot toelichting betoogde belanghebbende dat de verplichting om voorafgaand aan de behandeling griffierecht te betalen — op straffe van niet-ontvankelijkheid — in strijd is met artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, in samenhang met artikel 52. Belanghebbende stelde dat een stelsel waarbij griffierecht pas achteraf wordt geheven bij een ongegrond beroep veel evenrediger zou zijn, en dat de Hoge Raad verplicht zou zijn hierover prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie van de Europese Unie. De Hoge Raad volgt dit betoog niet. Onder verwijzing naar zijn eigen arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915), waarin dit EU-rechtelijke bezwaar reeds uitvoerig is beoordeeld en verworpen, oordeelt de Hoge Raad dat er geen aanleiding bestaat prejudiciële vragen te stellen. De Nederlandse regeling inzake voorafgaande griffierechtbetaling (artikel 8:41 Awb) is niet in strijd met het EU-Handvest. Nu het griffierecht niet is voldaan en er geen verschoonbare reden is aangetoond voor het verzuim, wordt het beroep in cassatie op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb niet-ontvankelijk verklaard. Een proceskostenveroordeling blijft achterwege. De uitspraak heeft beperkte zelfstandige juridische waarde nu zij louter de lijn van eerder arrest bevestigt, maar onderstreept dat de drempel van voorafgaande griffierechtbetaling ook in het licht van EU-grondrechten standhoudt.