Hoge Raad: cassatieberoep niet-ontvankelijk wegens onbetaald griffierecht
ECLI:NL:HR:2026:1777, Hoge Raad, 30-10-2026, 26/01815
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)HR verklaart het beroep in cassatie n-o.
Kern van de zaak
Belanghebbende stelde beroep in cassatie in tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam. Het griffierecht werd niet betaald. Belanghebbende betoogde dat het vooraf verplicht betalen van griffierecht in strijd is met artikel 47 van het EU-Handvest van de grondrechten.
Beslissing van de rechter
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb, omdat het griffierecht niet is voldaan. Het betoog dat voorafgaande griffierechtbetaling in strijd is met het EU-Handvest en dat prejudiciële vragen moeten worden gesteld, wordt verworpen onder verwijzing naar een eerder arrest van 12 juni 2026.
Impactscore
MiddelDe uitspraak heeft beperkte zelfstandige impact omdat zij terugverwijst naar het richtinggevende arrest van 12 juni 2026; zij bevestigt enkel de bestaande lijn en voegt geen nieuwe rechtsregels toe.
Belangrijkste punten
- 1Griffierecht niet betaald ondanks aangetekende brief en aanvullende mogelijkheid tot toelichting via digitaal dossier.
- 2Belanghebbende beroept zich op artikel 47 jo. artikel 52 EU-Handvest: vooraf betalen griffierecht zou onevenredig zijn ten opzichte van achteraf heffen.
- 3De Hoge Raad verwijst naar ECLI:NL:HR:2026:915 en ziet geen aanleiding prejudiciële vragen te stellen aan het HvJ EU.
- 4Niet-ontvankelijkverklaring volgt rechtstreeks uit artikel 8:41 lid 6 Awb bij niet-voldoen griffierecht.
- 5Geen proceskostenveroordeling uitgesproken.
Impactanalyse
Juridische impact
De Hoge Raad bevestigt zijn eerdere lijn (ECLI:NL:HR:2026:915) dat de griffierechtregeling van artikel 8:41 Awb niet in strijd is met het EU-Handvest en dat prejudiciële vragen hierover niet nodig zijn. Dit sluit verdere Unierechtelijke aanvechting van de griffierechtplicht op dit punt vooralsnog af.
Praktische impact
Belastingplichtigen en andere rechtzoekenden die cassatieberoep instellen, worden opnieuw gewaarschuwd dat het niet tijdig voldoen van griffierecht onherroepelijk leidt tot niet-ontvankelijkheid, ook als zij Europeesrechtelijke bezwaren aanvoeren.
Onderwerp-impact
Voor overheidsprocedures en fiscale geschillen bevestigt deze uitspraak dat de financiële drempel van griffierecht in cassatie gehandhaafd blijft en niet eenvoudig op grond van het EU-Handvest kan worden omzeild.
Samenvatting
In deze zaak had belanghebbende cassatieberoep ingesteld tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam van 17 maart 2026. De griffier van de Hoge Raad had belanghebbende per aangetekende brief gewezen op de verplichting tot betaling van griffierecht en daarvoor een termijn van vier weken gesteld. De brief werd afgehaald op een PostNL-afhaallocatie, maar het griffierecht bleef onbetaald. Vervolgens werd belanghebbende via het digitale dossier in de gelegenheid gesteld uit te leggen waarom niet was betaald. In reactie hierop betoogde belanghebbende dat de verplichting om griffierecht vooraf te betalen op straffe van niet-ontvankelijkheid in strijd is met artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de EU, gelezen in samenhang met artikel 52. Volgens belanghebbende zou een stelsel waarbij griffierecht pas achteraf wordt geheven bij een ongegrond beroep, veel evenrediger zijn. Belanghebbende meende dat de Hoge Raad daarover verplicht prejudiciële vragen moest stellen aan het Hof van Justitie van de EU. De Hoge Raad verwerpt dit betoog. Onder verwijzing naar zijn arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915), waarin deze kwestie reeds uitvoerig is beoordeeld, ziet de Hoge Raad geen aanleiding om prejudiciële vragen te stellen. De Hoge Raad oordeelt dat de griffierechtregeling van artikel 8:41 Awb niet in strijd is met het EU-Handvest en dat het niet-voldoen van griffierecht de wettelijke consequentie heeft dat het beroep in cassatie niet-ontvankelijk wordt verklaard. De uitspraak voegt inhoudelijk weinig toe aan het recht, maar bevestigt de bestaande lijn dat de Nederlandse griffierechtplicht Unierechtelijk houdbaar is. Voor de praktijk onderstreept de beslissing dat tijdige betaling van griffierecht een harde processuele voorwaarde blijft waarop geen Europeesrechtelijke uitzondering wordt aanvaard.