Omgevingsvergunning zonnepark Aardbrandsven vernietigd door RvS
ECLI:NL:RVS:2026:1949, Raad van State, 08-04-2026, 202303522/1/R2
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Op 30 november 2021 heeft Sunvest Ontwikkeling B.V. (hierna: Sunvest) namens Zonnepark Aardbrandsven B.V. een aanvraag om een omgevingsvergunning bij het college van burgemeester en wethouders van Cranendonck ingediend voor de aanleg van het zonnepark "Aardbrandsven". Het project is voorzien in een gebied tussen de Ruilverkavelingsweg en de Randweg Oost in Budel, in de gemeente Cranendonck. Uit de bij de aanvraag behorende ruimtelijke onderbouwing volgt dat het beoogde zonnepark een omvang heeft van 76,5 ha, waarvan ongeveer 49 ha voor zonnepanelen wordt aangewend. De zonnepanelen leveren samen een vermogen van ongeveer 104 MWp, waarmee ongeveer 35.000 huishoudens van duurzaam opgewerkte energie kunnen worden voorzien. Het projectgebied voorziet daarnaast in ruimte voor 6 batterijen, 16 transformatorstations, 30 cameramasten, een hekwerk, 2 informatieborden en een inkoopstation. De overige ruimte wordt aangewend voor onderhoudspaden en een landschappelijke inpassing.
Kern van de zaak
Zonnepark Aardbrandsven B.V. vroeg een omgevingsvergunning aan voor een grootschalig zonnepark van 76,5 ha bij Budel (gemeente Cranendonck). Omwonenden en ZLTO Groote Heide maakten bezwaar en gingen in beroep tegen de in 2022 verleende vergunning. De rechtbank Oost-Brabant verwierp de beroepen, waarna appellanten in hoger beroep gingen bij de Raad van State.
Beslissing van de rechter
De Raad van State verklaart de hoger beroepen gegrond, vernietigt de uitspraak van de rechtbank Oost-Brabant en vernietigt het besluit van 6 juli 2022 waarbij de omgevingsvergunning was verleend. De exacte doorslaggevende grond is op basis van de beschikbare tekst niet volledig kenbaar, maar de vernietiging betreft de vergunning voor bouwen, afwijken van het bestemmingsplan en het uitvoeren van werken.
Impactscore
MiddelDe uitspraak heeft directe gevolgen voor een concreet groot zonnepark en geeft een signaal over de eisen aan ruimtelijke onderbouwing bij zonneparken, maar stelt geen fundamenteel nieuwe rechtsregel; de precieze vernietigingsgrond is bovendien onvolledig kenbaar uit de beschikbare tekst.
Belangrijkste punten
- 1Op het geschil is oud recht (Wabo en Crisis- en herstelwet) van toepassing omdat de aanvraag vóór 1 januari 2024 werd ingediend.
- 2Het betreft een grootschalig zonnepark van ca. 76,5 ha met een vermogen van ~104 MWp ten behoeve van circa 35.000 huishoudens.
- 3De omgevingsvergunning was verleend via de buitenplanse afwijkingsprocedure (artikel 2.12 Wabo).
- 4De rechtbank Oost-Brabant werd in het ongelijk gesteld: haar uitspraak wordt volledig vernietigd.
- 5Zowel de agrarische belangenorganisatie ZLTO Groote Heide als meerdere individuele omwonenden slaagden in hun hoger beroep.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak bevestigt dat bij vóór 2024 ingediende aanvragen het Wabo-regime onverkort van toepassing blijft en dat buitenplanse afwijkingsvergunningen voor grootschalige zonneparken aan strenge (motiverings)eisen moeten voldoen. De exacte rechtsnorm die tot vernietiging leidde is op basis van de beschikbare tekst onzeker.
Praktische impact
De omgevingsvergunning voor het zonnepark Aardbrandsven is vernietigd, zodat de aanleg vooralsnog niet kan plaatsvinden; de gemeente Cranendonck zal een nieuw besluit moeten nemen met inachtneming van de uitspraak van de Raad van State.
Onderwerp-impact
Voor de energietransitie en de ruimtelijke inpassing van grootschalige zonneparken onderstreept deze uitspraak dat omwonenden en agrarische belanghebbenden met succes kunnen opkomen tegen onvoldoende onderbouwde afwijkingsvergunningen.
Samenvatting
Deze uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 8 april 2026 betreft de omgevingsvergunning voor het zonnepark 'Aardbrandsven' in de gemeente Cranendonck. Zonnepark Aardbrandsven B.V. diende op 30 november 2021 een aanvraag in voor een omgevingsvergunning voor de aanleg van een zonnepark van 76,5 hectare, waarvan circa 49 hectare voor zonnepanelen, goed voor een vermogen van circa 104 MWp. Het college van burgemeester en wethouders van Cranendonck verleende de vergunning op 6 juli 2022 op grond van artikel 2.12 Wabo (buitenplanse afwijking van het bestemmingsplan). Omwonenden en ZLTO Groote Heide tekenden beroep aan bij de rechtbank Oost-Brabant, die hun beroepen ongegrond verklaarde. In hoger beroep bij de Raad van State keren alle appellanten zich opnieuw tegen de vergunningverlening. Omdat de aanvraag vóór de inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2024 werd ingediend, blijft op grond van artikel 4.3 Invoeringswet Omgevingswet het oude recht — de Wabo en de Crisis- en herstelwet — van toepassing. De Raad van State verklaart de hoger beroepen gegrond, vernietigt de uitspraak van de rechtbank Oost-Brabant en vernietigt het vergunningsbesluit van 6 juli 2022. De exacte vernietigingsgrond is op basis van de beschikbare uitspraakoverwegingen niet volledig kenbaar, maar de vernietiging heeft tot gevolg dat de omgevingsvergunning komt te vervallen en het college van Cranendonck een nieuw besluit zal moeten nemen. De uitspraak illustreert dat grootschalige zonneparken die via buitenplanse afwijking worden vergund aan hoge motiveringseisen moeten voldoen en dat omwonenden en agrarische organisaties met succes juridisch kunnen optreden als die onderbouwing tekortschiet.