Cassatieberoep niet-ontvankelijk wegens onbetaald griffierecht
ECLI:NL:HR:2026:1916, Hoge Raad, 13-11-2026, 26/01963
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)HR verklaart het beroep in cassatie n-o.
Kern van de zaak
Een belastingplichtige (belanghebbende) stelde beroep in cassatie in bij de Hoge Raad tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam. Belanghebbende weigerde het griffierecht te betalen en betoogde dat de verplichting tot vooraf betalen van griffierecht op straffe van niet-ontvankelijkheid in strijd is met artikel 47 van het EU-Handvest van de grondrechten.
Beslissing van de rechter
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk op grond van artikel 8:41 lid 6 Awb, omdat het griffierecht niet is voldaan. De Hoge Raad ziet geen aanleiding om prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie, onder verwijzing naar zijn eerdere arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915) waarin deze kwestie al is beoordeeld.
Impactscore
LaagDe uitspraak is een routinematige toepassing van vaste jurisprudentie (arrest 12 juni 2026) en bevestigt reeds geldend recht zonder nieuwe rechtsvragen te beantwoorden; de feitelijke en juridische betekenis is beperkt tot de individuele zaak.
Belangrijkste punten
- 1Griffierecht niet voldaan binnen de gestelde termijn van vier weken, ondanks aangetekende kennisgeving en herstelgelegenheid.
- 2Belanghebbende betoogt dat verplichte voorafbetaling van griffierecht strijdig is met artikel 47 juncto artikel 52 EU-Handvest en pleit voor heffing achteraf bij ongegrond beroep.
- 3De Hoge Raad verwijst naar zijn arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915) en ziet geen aanleiding prejudiciële vragen te stellen aan het HvJ EU.
- 4Niet-ontvankelijkverklaring volgt dwingend uit artikel 8:41 lid 6 Awb bij niet-betaling van griffierecht.
- 5Geen proceskostenveroordeling uitgesproken.
Impactanalyse
Juridische impact
De Hoge Raad bevestigt zijn vaste lijn dat de voorafgaande griffierechtplicht onder artikel 8:41 Awb niet in strijd is met het EU-Handvest en dat hierover geen prejudiciële vragen aan het HvJ EU hoeven te worden gesteld. Dit consolideert de bestaande rechtspraak uit het arrest van 12 juni 2026.
Praktische impact
Belastingplichtigen die cassatie instellen moeten tijdig griffierecht betalen; weigering leidt onvermijdelijk tot niet-ontvankelijkheid en verlies van toegang tot de rechter, ook als zij principiële bezwaren hebben tegen de heffingssystematiek.
Onderwerp-impact
Voor belastingzaken bij de Hoge Raad wordt nogmaals benadrukt dat principiële bezwaren tegen de griffierechtplicht geen redenen zijn om betaling achterwege te laten, wat de drempel voor cassatie in belastingzaken onveranderd hoog houdt.
Samenvatting
In deze korte procedure bij de Hoge Raad stond de ontvankelijkheid van een beroep in cassatie centraal. Belanghebbende had cassatie ingesteld tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam, maar voldeed niet aan de verplichting tot betaling van griffierecht. Na aangetekende kennisgeving door de griffier en een herstelmogelijkheid via het digitale dossier, reageerde belanghebbende met een principieel verweer: de verplichting om griffierecht vooraf te betalen op straffe van niet-ontvankelijkheid zou in strijd zijn met artikel 47 van het EU-Handvest van de grondrechten (recht op effectieve rechterlijke bescherming), gelezen in samenhang met artikel 52 (beperkingsclausule). Belanghebbende pleitte voor een systeem waarbij griffierecht pas achteraf wordt geheven bij een ongegrond beroep, als evenrediger alternatief, en verzocht de Hoge Raad hierover prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie van de Europese Unie. De Hoge Raad gaat niet mee in dit betoog. Onder verwijzing naar rechtsoverwegingen 3.1.3 tot en met 3.4 van zijn arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915) stelt de Hoge Raad vast dat het EU-Handvest-argument reeds is beoordeeld en geen aanleiding geeft tot het stellen van prejudiciële vragen. Nu het griffierecht niet is betaald, vloeit de niet-ontvankelijkheid rechtstreeks voort uit artikel 8:41 lid 6 Awb. De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie dan ook niet-ontvankelijk en ziet geen aanleiding voor een proceskostenveroordeling. Deze uitspraak voegt inhoudelijk weinig nieuws toe aan het recht, maar illustreert dat de Hoge Raad zijn lijn ten aanzien van de griffierechtplicht consequent doorzet en geen aanleiding ziet voor een Europeesrechtelijke herbeoordeling. Belastingplichtigen die cassatie overwegen, dienen zich te realiseren dat principiële bezwaren tegen de griffierechtplicht geen geldig verweer vormen en dat niet-betaling onherroepelijk leidt tot verlies van toegang tot de cassatierechter.