Hof Den Haag: te laat verweerschrift BPM-zaak toch toegelaten
ECLI:NL:GHDHA:2026:3169, Gerechtshof Den Haag, 27-10-2026, BK-25/805
Inhoudsindicatie
(officieel, Rechtspraak.nl)Naheffingsaanslag bpm. Indiening van verweerschrift buiten de termijn heeft geen gevolg en leidt niet tot toekenning van een proceskostenvergoeding, gelet op het feit dat belanghebbende voldoende gelegenheid heeft gehad daar op te reageren. Geen reden voor aftrek van een hoger bedrag aan schade dan DRZ in aanmerking heeft genomen. Belanghebbende kan geen vertrouwen ontlenen aan binnen de Belastingdienst in een e-mail geformuleerd beleid dat niet behoorlijk bekend is gemaakt buiten de Belastingdienst. Het beroep op artikel 110 VWEU in dit kader gaat evenmin op. Het Hof verwerpt de overgelegde koerslijst, omdat het Hof niet aannemelijk acht dat aan de koerslijst daadwerkelijke handelstransacties ten grondslag liggen. Hoger beroep ongegrond.
Kern van de zaak
Een belastingplichtige (belanghebbende) heeft hoger beroep ingesteld tegen een uitspraak van de Rechtbank in een BPM-zaak. De Inspecteur diende het verweerschrift buiten de gestelde termijn in wegens capaciteitsproblemen bij de Belastingdienst. Belanghebbende verzocht het te late verweer buiten beschouwing te laten.
Beslissing van de rechter
Het Hof laat het te laat ingediende verweerschrift van de Inspecteur toe, omdat de termijn voor het indienen van een verweerschrift op grond van artikel 8:42 Awb slechts een ordetermijn is waaraan geen rechtsgevolgen zijn verbonden. Het hoger beroep is op basis van de beschikbare tekst ongegrond verklaard, conform de eerder door de Rechtbank gegeven beslissing.
Impactscore
LaagDe uitspraak bevestigt bestaand recht over ordetermijnen in het bestuursprocesrecht zonder nieuwe rechtsnormen te stellen; de inhoudelijke BPM-beslissing is door fragmentarische tekst niet volledig te beoordelen.
Belangrijkste punten
- 1De termijn voor het indienen van een verweerschrift ex artikel 8:42 lid 1 Awb is een termijn van orde; overschrijding heeft geen formele rechtsgevolgen.
- 2Artikel 8:31 Awb (gevolgtrekkingen wegens niet-overleggen stukken) is niet van toepassing op het niet tijdig indienen van een verweerschrift.
- 3Capaciteitsproblemen bij de Belastingdienst door grote aantallen BPM-zaken werden als verklaring voor de termijnoverschrijding aangevoerd, maar dit doet niet af aan de ontvankelijkheid van het verweer.
- 4Belanghebbende verzocht subsidiair om proceskostenvergoeding in hoger beroep, ongeacht de uitkomst, vanwege het te laat gevoerde verweer.
- 5De zaak betreft de waardebepaling van een voertuig in het kader van BPM, waarbij discussie bestond over de gebruikte koerslijst en de relatie met de inkoopfactuur.
Impactanalyse
Juridische impact
De uitspraak bevestigt de vaste lijn dat de termijn voor het verweerschrift ex artikel 8:42 Awb een ordetermijn is en dat rechters hieraan geen sancties hoeven te verbinden. Dit biedt bestuursorganen relatief veel ruimte bij capaciteitsproblemen.
Praktische impact
Belastingplichtigen in BPM-zaken kunnen niet succesvol bewerkstelligen dat een te laat verweerschrift van de Belastingdienst buiten beschouwing blijft, ook niet bij aantoonbare capaciteitsproblemen als enige reden voor de vertraging.
Onderwerp-impact
In de massale praktijk van BPM-procedures bij de Belastingdienst biedt deze uitspraak de fiscus enige procedurele ruimte, maar schept ook een precedent dat capaciteitsproblemen geen formeel verweer onmogelijk maken.
Samenvatting
In deze BPM-procedure bij het Gerechtshof Den Haag staat centraal de vraag of een te laat ingediend verweerschrift van de Inspecteur buiten beschouwing moet worden gelaten. De belastingplichtige stelde primair dat het verweer, ingediend bij nader stuk van 21 juni 2026, buiten de door het Hof gestelde termijn viel en daarom niet in de beoordeling betrokken mocht worden. Subsidiair verzocht hij specifieke passages over het gevoerde beleid inzake de koerslijst buiten beschouwing te laten en aanspraak te maken op een proceskostenvergoeding in hoger beroep, ongeacht de uitkomst. De Inspecteur erkende de termijnoverschrijding en weet dit uitsluitend aan capaciteitsproblemen bij de Belastingdienst als gevolg van het grote volume aan BPM-zaken. Het Hof stelt vast dat de termijn voor het indienen van een verweerschrift op grond van artikel 8:42 lid 1 Awb een termijn van orde is. Aan het niet tijdig indienen zijn op grond van de Awb geen gevolgen verbonden. Artikel 8:31 Awb, dat de rechter de bevoegdheid geeft gevolgtrekkingen te maken bij het niet overleggen van stukken, is niet van toepassing op het niet tijdig indienen van een verweerschrift. Het Hof laat het verweer dus toe. De Rechtbank had het beroep eerder ongegrond verklaard en het verzoek om vergoeding van immateriële schade afgewezen. Op basis van de beschikbare tekst lijkt het hoger beroep eveneens ongegrond te zijn verklaard, al is de volledige inhoudelijke beoordeling van de koerslijstproblematiek niet uit de beschikbare fragmenten af te leiden. De zaak illustreert de spanning tussen procedurele gelijkheid van partijen en de praktische beperkingen waarmee overheidsorganen bij massale zaaklast worden geconfronteerd.